COLLECTIF 2035GRAN KONVÈSASYON AYISYEN
C2035-TPS-001 · v1.6 · JUILLET 2026 URGENCE ACTIVEIJANS AKTIFACTIVE URGENCYURGENCIA ACTIVAURGÊNCIA ATIVA
MULLIN v. DOE · 25 JUIN 2026 Cour suprême des États-Unis · 6 contre 3 · TPS haïtien constitutionnellement terminable · Revue judiciaire hors recours constitutionnel impossibleTribinal Siprèm Etazini · 6 kont 3 · TPS ayisyen konstitisyonèlman terminabU.S. Supreme Court · 6 to 3 · Haitian TPS constitutionally terminable · Judicial review outside constitutional challenge impossibleTribunal Supremo EE.UU. · 6 contra 3 · TPS haitiano constitucionalmente terminableTribunal Supremo EUA · 6 a 3 · TPS haitiano constitucionalmente terminável Terminaison effective : fin juillet 2026Terminasyon : fen jiyè 2026Effective termination: late July 2026Terminación efectiva: finales julio 2026Terminação efetiva: final julho 2026
Collectif 2035 · Protocole de contingence institutionnel · Document C2035-TPS-001Kolektif 2035 · Pwotokòl kontenjans enstitisyonèl · Dokiman C2035-TPS-001Collectif 2035 · Institutional contingency protocol · Document C2035-TPS-001Collectif 2035 · Protocolo de contingencia institucional · Documento C2035-TPS-001Collectif 2035 · Protocolo de contingência institucional · Documento C2035-TPS-001

TPS Haïtien — Protocole de Contingence
pour un Retour Massif Potentiel
TPS Ayisyen — Pwotokòl Kontenjans
pou yon Retou Masif Potansyèl
Haitian TPS — Contingency Protocol
for a Potential Mass Return
TPS Haitiano — Protocolo de Contingencia
para un Retorno Masivo Potencial
TPS Haitiano — Protocolo de Contingência
para um Retorno Massivo Potencial

330 000 Haïtiens sous TPS font face à la perte de leur statut après Mullin v. Doe (25 juin 2026). Haïti reçoit déjà 225 000 déportés depuis janvier 2026 dans un contexte de 1,5 million de déplacés internes et de capacités d'absorption officiellement dépassées. Ce document est un plan de préparation institutionnel — pas un document humanitaire.330 000 Ayisyen anba TPS fè fas ak pèt estati yo apre Mullin v. Doe (25 jen 2026). Ayiti deja resevwa 225 000 deporte depi janvye 2026 nan yon kontèks 1,5 milyon deplase entèn ak kapasite absòpsyon ofisyèlman depase. Dokiman sa a se yon plan preparasyon enstitisyonèl — pa yon dokiman imanitè.330,000 Haitian TPS holders face loss of status following Mullin v. Doe (June 25, 2026). Haiti has already received 225,000 deportees since January 2026 in a context of 1.5 million internally displaced persons and officially exceeded absorption capacities. This document is an institutional preparedness plan — not a humanitarian document.330.000 haitianos bajo TPS enfrentan la pérdida de su estatus tras Mullin v. Doe (25 jun. 2026). Haití ha recibido 225.000 deportados desde enero de 2026 en un contexto de 1,5 millones de desplazados internos con capacidades de absorción oficialmente desbordadas. Este documento es un plan de preparación institucional — no un documento humanitario.330.000 haitianos sob TPS enfrentam a perda de estatuto na sequência de Mullin v. Doe (25 jun. 2026). O Haiti recebeu 225.000 deportados desde janeiro de 2026 num contexto de 1,5 milhões de deslocados internos com capacidades de absorção oficialmente ultrapassadas. Este documento é um plano de preparação institucional — não um documento humanitário.

URGENCE ACTIVE · USCIS · IOM · HRW · OCHA · JUILLET 2026ACTIVE URGENCY · USCIS · IOM · HRW · OCHA · JULY 2026IJANS AKTIF · USCIS · IOM · HRW · OCHA · JIYÈ 2026URGENCIA ACTIVA · USCIS · OIM · HRW · OCHA · JULIO 2026URGÊNCIA ATIVA · USCIS · OIM · HRW · OCHA · JULHO 2026

Chronologie judiciaire — De la désignation à la décision définitiveKronoloji jidisyè — De dezignasyon an a desizyon finalJudicial timeline — From designation to final rulingCronología judicial — De la designación a la decisión definitivaCronologia judicial — Da designação à decisão definitiva
15 jan. 2010
Séisme 7,0 — Désignation TPS Haïti par l'administration ObamaEarthquake 7.0 — Haiti TPS designation by Obama administrationTranbleman tè 7,0 — Dezignasyon TPS Ayiti pa administrasyon ObamaTerremoto 7,0 — Designación TPS Haití por administración ObamaSismo 7,0 — Designação TPS Haiti pela administração Obama
2010 — 2025
Extensions successives Obama / Trump 1re / Biden — couverture étendue à ~348 000 bénéficiairesSuccessive extensions Obama / Trump 1st / Biden — coverage extended to ~348,000 beneficiariesEkstansyon siksesif Obama / Trump 1ye / Biden — kouvèti elaji a ~348 000 benefisyèExtensiones sucesivas Obama / Trump 1.º / Biden — cobertura ampliada a ~348.000 beneficiariosExtensões sucessivas Obama / Trump 1.º / Biden — cobertura alargada a ~348.000 beneficiários
27 juin 2025
Administration Trump annonce la terminaison — date effective 2 septembre 2025Trump administration announces termination — effective date September 2, 2025Administrasyon Trump anonse terminasyon — dat efektif 2 septanm 2025Administración Trump anuncia terminación — fecha efectiva 2 sep. 2025Administração Trump anuncia terminação — data efetiva 2 set. 2025
28 nov. 2025
DHS publie nouvelle terminaison : 3 février 2026 — Federal Register 90 Fed. Reg 54733DHS publishes new termination: February 3, 2026 — Federal Register 90 Fed. Reg 54733DHS pibliye nouvo terminasyon : 3 fevriye 2026 — Federal Register 90 Fed. Reg 54733DHS publica nueva terminación: 3 feb. 2026 — Federal Register 90 Fed. Reg 54733DHS publica nova terminação: 3 fev. 2026 — Federal Register 90 Fed. Reg 54733
2 fév. 2026
Stay de J-1 — Miot et al. v. Trump, D.D.C. — bloque la terminaison à la veille de son entrée en vigueurD-1 stay — Miot et al. v. Trump, D.D.C. — blocks termination on eve of entry into forceStay J-1 — Miot et al. v. Trump, D.D.C. — bloke terminasyon a lavèy antre anvigè liStay de J-1 — Miot et al. v. Trump, D.D.C. — bloquea terminación en vísperas de su entrada en vigorStay de J-1 — Miot et al. v. Trump, D.D.C. — bloqueia terminação na véspera da sua entrada em vigor
25 juin 2026
COUR SUPRÊME · Mullin v. Doe · 6 contre 3 · Décisions de terminaison TPS non révisables par les tribunaux fédéraux hors contestations constitutionnellesSUPREME COURT · Mullin v. Doe · 6 to 3 · TPS termination decisions not reviewable by federal courts outside constitutional challengesTRIBINAL SIPRÈM · Mullin v. Doe · 6 kont 3 · Desizyon terminasyon TPS yo pa reyvisab pa tribinal federal yo andeyò kontestasyon konstitisyonèl yoTRIBUNAL SUPREMO · Mullin v. Doe · 6 contra 3 · Decisiones terminación TPS no revisables por tribunales federales fuera de impugnaciones constitucionalesTRIBUNAL SUPREMO · Mullin v. Doe · 6 a 3 · Decisões de terminação TPS não revisíveis por tribunais federais fora de impugnações constitucionais
Sources : USCIS 01/07/2026 · VisaVerge.com · NIF · American Immigration Council
Fin juillet 2026 (estimé ~J+32)Fen jiyè 2026 (enstimem ~J+32)Late July 2026 (estimated ~D+32)Finales julio 2026 (estimado ~J+32)Final julho 2026 (estimado ~D+32)
TERMINAISON EFFECTIVE ATTENDUE · Perte de statut et d'autorisation de travail pour ~330 000 personnes · Fenêtre de transition 60–120 jours selon précédents TPSEXPECTED EFFECTIVE TERMINATION · Loss of status and work authorization for ~330,000 persons · Transition window 60–120 days based on TPS precedentsTERMINASYON EFEKTIF ATANN · Pèt estati ak otorizasyon travay pou ~330 000 moun · Fenèt tranzisyon 60–120 jou dapre presèdant TPS yoTERMINACIÓN EFECTIVA ESPERADA · Pérdida de estatus y autorización de trabajo para ~330.000 personas · Ventana de transición 60-120 días según precedentes TPSTERMINAÇÃO EFETIVA ESPERADA · Perda de estatuto e autorização de trabalho para ~330.000 pessoas · Janela de transição 60-120 dias com base em precedentes TPS
État des lieux · Haïti juillet 2026 · Avant l'arrivée d'un seul TPS américainEta Ayiti · Jiyè 2026 · Anvan yon sèl TPS ameriken riveGround situation · Haiti July 2026 · Before a single US TPS holder arrivesEstado de situación · Haití julio 2026 · Antes de que llegue un solo TPS estadounidenseEstado da situação · Haiti julho 2026 · Antes de um único TPS americano chegar

Haïti reçoit déjà 225 000 déportés depuis janvier 2026 avec des capacités officiellement dépasséesAyiti deja resevwa 225 000 deporte depi janvye 2026 ak kapasite ofisyèlman depaseHaiti has already received 225,000 deportees since January 2026 with officially exceeded capacitiesHaití ya ha recibido 225.000 deportados desde enero de 2026 con capacidades oficialmente desbordadasO Haiti já recebeu 225.000 deportados desde janeiro de 2026 com capacidades oficialmente ultrapassadas

1,5Mdéplacés internesinternally displaceddeplase entèndesplazados internosdeslocados internosRecord historique · juin 2026Historical record · June 2026Rekò istorik · jen 2026Récord histórico · junio 2026Recorde histórico · junho 2026
225Kdéportés reçus jan.–juil. 2026deportees received Jan.–Jul. 2026deporte resevwa jan.–jiyè 2026deportados recibidos ene.–jul. 2026deportados recebidos jan.–jul. 202698% de la Rép. Dom.from Dominican Rep.depi Repiblik Dom.de la Rep. Dom.da Rep. Dom.
48%population en insécurité alimentairepopulation facing acute hungerpopilasyon nan ensekirite alimantèpoblación con inseguridad alimentariapopulação com insegurança alimentarIPC Aug.2024–Feb.2025 · BTI 2026
76%déportés placés en rétentiondeportees held in detentiondeporte an retansyondeportados en retencióndeportados em detençãoIOM/UCLA/UCL/Dartmouth · 2024–2025
$880MOCHA plan humanitaire 2026humanitarian plan 2026plan imanitè 2026plan humanitario 2026plano humanitário 2026Pour 4,2M pers. · insuffisantFor 4.2M people · insufficientPou 4,2M moun · ensifizanPara 4,2M personas · insuficientePara 4,2M pessoas · insuficiente
0protocole TPS en placeTPS protocol in placepwotokòl TPS an plasprotocolo TPS en marchaprotocolo TPS em vigorAngle mort documenté · C2035-DEM-001Documented blind spot · C2035-DEM-001Ang mò dokimante · C2035-DEM-001Punto ciego documentadoPonto cego documentado
IOM HAITI · JUIN 2026

Malgré les efforts de l'IOM et des organisations de terrain, Haïti manquait de la capacité pour assister et réintégrer les déportés. Les 225 000 déportés de 2026 arrivent sans famille, sans ressources, sans documents — dans des communautés déjà incapables d'absorber de nouveaux arrivants, souvent dans des zones sous contrôle de groupes armés. L'ajout de 330 000 titulaires TPS américains à ce flux constitue un choc d'absorption systémique sans précédent documenté.Malgre efò IOM ak òganizasyon tèren yo, Ayiti manke kapasite pou asiste ak reentegre deporte yo. 225 000 deporte 2026 yo rive san fanmi, san resous, san dokiman — nan kominote ki deja enkab pou absòbe nouvo arive, souvan nan zòn anba kontwòl gwoup ame. Ajoute 330 000 titilè TPS ameriken nan flu sa a konstitye yon chòk absòpsyon sistemik san presèdant dokimante.Despite IOM and grassroots organization efforts, Haiti lacked the capacity to assist and reintegrate deportees. The 225,000 2026 deportees arrive without family, without resources, without documents — in communities already incapable of absorbing new arrivals, often in areas under armed group control. Adding 330,000 US TPS holders to this flow constitutes a documented unprecedented systemic absorption shock.A pesar de los esfuerzos de OIM y organizaciones de base, Haití carecía de capacidad para asistir y reintegrar a los deportados. Los 225.000 deportados de 2026 llegan sin familia, sin recursos, sin documentos — en comunidades ya incapaces de absorber nuevos llegados. Añadir 330.000 titulares TPS estadounidenses constituye un choque de absorción sistémico sin precedente documentado.Apesar dos esforços da OIM e organizações de terreno, o Haiti carecia de capacidade para assistir e reintegrar os deportados. Os 225.000 deportados de 2026 chegam sem família, sem recursos, sem documentos — a comunidades já incapazes de absorver novos chegados. Acrescentar 330.000 titulares TPS americanos constitui um choque de absorção sistémico sem precedente documentado.

Sources : IOM Haiti Situation Report Mai 2026 · HRW World Report 2026 · OCHA Haiti · IOM DTM Round 13 Mai 2026 · IOM/UCLA/UCL/Dartmouth Panel Study 2024–2025

Profil des 330 000 · Ce que leur retour implique logistiquementPwofil 330 000 yo · Sa retou yo enplike lojistikmanProfile of the 330,000 · What their return implies logisticallyPerfil de los 330.000 · Lo que su retorno implica logísticamentePerfil dos 330.000 · O que o seu retorno implica logisticamente

Ce ne sont pas des migrants économiques — ce sont des travailleurs qualifiés intégrés depuis 10 à 16 ansSe pa emigran ekonomik — se travayè kalifye entegre pandan 10 a 16 anThese are not economic migrants — they are skilled workers integrated for 10 to 16 yearsNo son migrantes económicos — son trabajadores cualificados integrados desde hace 10 a 16 añosNão são migrantes económicos — são trabalhadores qualificados integrados há 10 a 16 anos

DimensionDimansyonDimensionDimensiónDimensão DonnéesDoneDataDatosDados Implication retourEnplikasyon retouReturn implicationImplicación retornoImplicação retorno GravitéGraviteSeverityGravedadGravidade
SantéHealthcareSanteSaludSaúde~110 000 dans la santé américaine (MPI 2023)in US healthcare (MPI 2023)nan sante ameriken an (MPI 2023)en sanidad estadounidense (MPI 2023)na saúde americana (MPI 2023)
~13 000 aides-soignants · 65 000 patients dépendantsnursing aides · 65,000 dependent patientsasistan enfimyè · 65 000 pasyan depandanauxiliares · 65.000 pacientes dependientesauxiliares · 65.000 doentes dependentes
Compétences calibrées pour systèmes structurés — reconversion obligatoire pour contexte haïtien en quasi-effondrementSkills calibrated for structured systems — mandatory retraining for near-collapsed Haitian contextKonpetans kalibre pou sistèm estriktire — rekonvèsyon obligatwa pou kontèks ayisyen ki prèske efondreCompetencias calibradas para sistemas estructurados — reconversión obligatoria para contexto haitiano en casi colapsoCompetências calibradas para sistemas estruturados — reconversão obrigatória para contexto haitiano em quase colapsoCritiqueCriticalKritikCríticoCrítico
Enfants USUS childrenTimoun USHijos EE.UU.Filhos EUA50 000 enfants américains ont ≥1 parent sous TPS haïtien (AIC)American children have ≥1 parent under Haitian TPS (AIC)timoun ameriken gen ≥1 paran anba TPS ayisyen (AIC)niños americanos tienen ≥1 padre bajo TPS haitiano (AIC)crianças americanas têm ≥1 pai sob TPS haitiano (AIC)Séparation familiale massive ou déracinement de citoyens américains mineursMassive family separation or uprooting of minor American citizensSeparasyon familyal masif oswa derasinman sitwayen ameriken minèSeparación familiar masiva o desarraigo de menores ciudadanos americanosSeparação familiar massiva ou desenraizamento de menores cidadãos americanosCritiqueCriticalKritikCríticoCrítico
TransfertsRemittancesTransfèRemesasTransferências$3,9 Mds de transferts haïtiens en 2024 · États-Unis = 1ère sourcein Haitian remittances 2024 · US = primary sourcenan transfè ayisyen 2024 · Etazini = 1ye sousen remesas haitianas 2024 · EE.UU. = primera fuenteem transferências haitianas 2024 · EUA = 1.ª fontePerte de revenus avant retour = effondrement du flux de transferts au moment même où Haïti doit financer l'accueilIncome loss before return = collapse of remittance flow at the precise moment Haiti must finance receptionPèt revni anvan retou = efondrement flu transfè yo nan egzak moman Ayiti dwe finanse akèy laPérdida de ingresos antes del retorno = colapso del flujo de remesas justo cuando Haití debe financiar la acogidaPerda de rendimentos antes do retorno = colapso do fluxo de transferências no momento em que o Haiti deve financiar a receçãoÉlevéHighWoAltoAlto
LogementHousingLojmanViviendaHabitação84% des 165 937 returnees internes concentrés dans 10 communes (IOM DTM Round 13 · mai 2026)of 165,937 internal returnees concentrated in 10 municipalities (IOM DTM Round 13 · May 2026)nan 165 937 retounè entèn konsantre nan 10 minisipalite (IOM DTM Round 13 · me 2026)de los 165.937 retornados internos concentrados en 10 municipios (IOM DTM Round 13 · mayo 2026)dos 165.937 regressados internos concentrados em 10 municípios (IOM DTM Round 13 · maio 2026)Saturation documentée des zones d'accueil · Besoins prioritaires des returnees : nourriture 73%, moyens de subsistance 65%, abri 38%Documented saturation of reception zones · Priority needs of returnees: food 73%, livelihoods 65%, shelter 38%Saturasyon dokimante zòn akèy yo · Bezwen priyoritè retounè yo : manje 73%, mwayen sibzistans 65%, abri 38%Saturación documentada de zonas de acogida · Necesidades prioritarias: alimentación 73%, medios de vida 65%, refugio 38%Saturação documentada das zonas de receção · Necessidades prioritárias: alimentação 73%, meios de subsistência 65%, abrigo 38%CritiqueCriticalKritikCríticoCrítico
Construction (métiers réglementés)Konstriksyon (metye reglemante)Construction (licensed trades)Construcción (oficios regulados)Construção (ofícios regulamentados)Non quantifié pour les Haïtiens spécifiquement — absent de la ventilation FWD.us. Documenté qualitativement comme secteur majeur : coalition Palm Beach (CBS12, juil. 2026), Massachusetts (Boston Globe, juin 2026 — soins de longue durée, construction, transport). AIC 2017 : plus de 50 000 travailleurs en construction, chiffre agrégé Salvador/Honduras/Haïti, non désagrégé par nationalité.Pa kantifye pou Ayisyen espesifikman. Dokimante kalitatifman kòm sektè majè.Not quantified for Haitians specifically — absent from the FWD.us breakdown. Documented qualitatively as a major sector: Palm Beach coalition (CBS12, Jul. 2026), Massachusetts (Boston Globe, Jun. 2026 — long-term care, construction, transportation). AIC 2017: over 50,000 construction workers, a figure aggregated across El Salvador/Honduras/Haiti, not disaggregated by nationality.No cuantificado específicamente para haitianos — ausente del desglose de FWD.us. Documentado cualitativamente como sector mayor: coalición Palm Beach (CBS12, jul. 2026), Massachusetts (Boston Globe, jun. 2026).Não quantificado especificamente para haitianos — ausente da repartição da FWD.us. Documentado qualitativamente como setor maior: coligação Palm Beach (CBS12, jul. 2026), Massachusetts (Boston Globe, jun. 2026).Électriciens, plombiers, spécialistes CVC, maçons, menuisiers — agréés par licence et assurance d'État américain. Aucun mécanisme de reconnaissance haïtien équivalent au décret santé (Action 1.2) n'existe pour ces métiers.Electricians, plumbers, HVAC specialists, masons, carpenters — licensed and insured under US state authority. No Haitian recognition mechanism equivalent to the health decree (Action 1.2) exists for these trades.Elektrisyen, plonbye, espesyalis CVC, mason, ebenis — agreye pa lisans ak asirans Eta ameriken. Pa gen mekanis rekonesans ayisyen ekivalan.Electricistas, fontaneros, especialistas HVAC, albañiles, carpinteros — licenciados y asegurados por el estado americano. No existe mecanismo de reconocimiento haitiano equivalente.Eletricistas, canalizadores, especialistas AVAC, pedreiros, carpinteiros — licenciados e segurados pelo estado americano. Não existe mecanismo de reconhecimento haitiano equivalente.CritiqueCriticalKritikCríticoCrítico

Note méthodologique : la ligne « Santé » ci-dessus (~110 000, MPI 2023) et la ventilation sectorielle ci-dessous (FWD.us/ACS 2024 augmenté) proviennent d'échantillons distincts et ne s'additionnent pas exactement à 330 000 — elles servent à cadrer l'ampleur relative des secteurs, pas une addition arithmétique précise.Nòt metodolojik : liy « Sante » anwo a (~110 000, MPI 2023) ak ventilasyon sektoryèl anba a (FWD.us/ACS 2024) soti nan echantiyon diferan e yo pa adisyone egzakteman 330 000.Methodological note: the "Health" row above (~110,000, MPI 2023) and the sector breakdown below (FWD.us/augmented ACS 2024) come from distinct samples and do not sum exactly to 330,000 — they frame relative sector scale, not a precise arithmetic total.Nota metodológica: la fila «Salud» arriba (~110.000, MPI 2023) y el desglose sectorial abajo (FWD.us/ACS 2024 aumentado) provienen de muestras distintas y no suman exactamente 330.000.Nota metodológica: a linha «Saúde» acima (~110.000, MPI 2023) e a repartição setorial abaixo (FWD.us/ACS 2024 aumentado) provêm de amostras distintas e não somam exatamente 330.000.

Au-delà de la santé · Les ~220 000 titulaires TPS des autres secteursPi lwen pase sante · ~220 000 titilè TPS lòt sektè yoBeyond healthcare · The ~220,000 TPS holders in other sectorsMás allá de la salud · Los ~220.000 titulares TPS de otros sectoresAlém da saúde · Os ~220.000 titulares TPS de outros setores

Le secteur santé concentre l'attention diplomatique — l'hôtellerie-restauration et la logistique concentrent les effectifsSektè sante a konsantre atansyon diplomatik la — otèl-restoran ak lojistik konsantre efektif yoHealthcare draws the diplomatic attention — hospitality and logistics draw the headcountEl sector salud concentra la atención diplomática — hostelería y logística concentran el personalO setor da saúde concentra a atenção diplomática — hotelaria e logística concentram os efetivos

Sur les 200 000 titulaires TPS actifs dans la main-d'œuvre américaine (FWD.us, ACS 2024 augmenté), l'hôtellerie-restauration est en réalité la première catégorie professionnelle en volume — devant les aides-soignants.Sou 200 000 titilè TPS aktif nan men-d'œuvre ameriken an (FWD.us, ACS 2024), otèl-restoran se an reyalite premye kategori pwofesyonèl an volim — devan asistan enfimyè yo.Of the 200,000 TPS holders active in the US workforce (FWD.us, augmented ACS 2024), hospitality and food service is in fact the largest occupational category by volume — ahead of nursing assistants.De los 200.000 titulares TPS activos en la fuerza laboral estadounidense (FWD.us, ACS 2024 aumentado), la hostelería-restauración es en realidad la mayor categoría profesional en volumen — por delante de los auxiliares de enfermería.Dos 200.000 titulares TPS ativos na força de trabalho americana (FWD.us, ACS 2024 aumentado), a hotelaria-restauração é na realidade a maior categoria profissional em volume — à frente dos auxiliares de enfermagem.

SecteurSektèSectorSectorSetor Effectif nationalEfektif nasyonalNational headcountPersonal nacionalEfetivo nacional États principauxEta prensipal yoTop statesEstados principalesEstados principais SourceSousSourceFuenteFonte
Hôtellerie-restaurationOtèl-restoranHospitality & food serviceHostelería-restauraciónHotelaria-restauração27 000 (22 000 cuisiniers/serveurs + 5 000 personnel d'entretien hôtelier)(22 000 kizinye/sèvè + 5 000 anplwaye antretyen otèl)(22,000 cooks/servers + 5,000 hotel cleaning staff)(22.000 cocineros/camareros + 5.000 personal de limpieza hotelera)(22.000 cozinheiros/empregados de mesa + 5.000 pessoal de limpeza hoteleira)FL · NY · MAFWD.us/ACS 2024
Logistique & distributionLojistik & distribisyonLogistics & distributionLogística y distribuciónLogística e distribuição31 000 (22 000 magasiniers/emballeurs + 9 000 chauffeurs-livreurs)(22 000 majazinye/anbalè + 9 000 chofè-livrezon)(22,000 stockers/packers + 9,000 delivery drivers)(22.000 reponedores/embaladores + 9.000 conductores de reparto)(22.000 arrumadores/embaladores + 9.000 motoristas de entrega)OH · IN · NJFWD.us/ACS 2024
AgricultureAgrikiltiAgricultureAgriculturaAgricultura15 000FL · PAFWD.us/ACS 2024
Commerce de détailKomès detayRetailComercio minoristaComércio a retalho14 000MA · NJ · GAFWD.us/ACS 2024
SécuritéSekiriteSecuritySeguridadSegurança7 000NY · FLFWD.us/ACS 2024
Industrie manufacturièreEndistri manifaktiryeManufacturingIndustria manufactureraIndústria transformadora7 000OH · INFWD.us/ACS 2024
Transport passagers & mécaniqueTranspò pasaje & mekanikPassenger transport & mechanicsTransporte de pasajeros y mecánicaTransporte de passageiros e mecânica6 000 (3 000 chauffeurs de taxi + 3 000 mécaniciens)(3 000 chofè taksi + 3 000 mekanisyen)(3,000 taxi drivers + 3,000 mechanics)(3.000 taxistas + 3.000 mecánicos)(3.000 taxistas + 3.000 mecânicos)NYFWD.us/ACS 2024
Entretien véhiculesAntretyen veyikilVehicle detailingLimpieza de vehículosLimpeza de veículos6 000multi-Étatsmulti-Etamulti-statemulti-estadomulti-estadoFWD.us/ACS 2024
Gestion immobilièreJesyon imobilyeProperty managementGestión inmobiliariaGestão imobiliária4 000GAFWD.us/ACS 2024
Paysagisme & assistance scolairePeyizaj & asistans lekòlLandscaping & school assistanceJardinería y asistencia escolarPaisagismo e assistência escolar6 000 (3 000 + 3 000)(3 000 + 3 000)(3,000 + 3,000)(3.000 + 3.000)(3.000 + 3.000)multi-Étatsmulti-Etamulti-statemulti-estadomulti-estadoFWD.us/ACS 2024

Implication pour le protocole : les phases 0 à 3 ci-dessous, construites autour de la reconnaissance de diplômes et de la réversibilité pour le personnel de santé, n'ont pas d'équivalent pour ces secteurs — leur enjeu de réintégration est économique (accès au marché du travail, micro-crédit), pas réglementaire. Voir Phase 0.5.C (gate financier) pour le rattachement le plus direct.Enplikasyon pou pwotokòl la : faz 0 a 3 anba yo, ki bati sou rekonesans diplome ak revèsibilite pou pèsonèl sante, pa gen ekivalan pou sektè sa yo — anjere reentegrasyon yo se ekonomik, pa regilasyon.Implication for the protocol: Phases 0–3 below, built around diploma recognition and reversibility for health personnel, have no equivalent for these sectors — their reintegration challenge is economic (labor market access, micro-credit), not regulatory. See Phase 0.5.C (financial gate) for the most direct link.Implicación para el protocolo: las Fases 0 a 3 siguientes, construidas en torno al reconocimiento de títulos y la reversibilidad para el personal sanitario, no tienen equivalente para estos sectores — su reto de reintegración es económico, no regulatorio.Implicação para o protocolo: as Fases 0 a 3 abaixo, construídas em torno do reconhecimento de diplomas e da reversibilidade para o pessoal de saúde, não têm equivalente para estes setores — o seu desafio de reintegração é económico, não regulatório.

Protocole · Quatre phases · Acteurs et responsabilitésPwotokòl · Kat faz · Aktè ak responsabiliteProtocol · Four phases · Actors and responsibilitiesProtocolo · Cuatro fases · Actores y responsabilidadesProtocolo · Quatro fases · Atores e responsabilidades

Ce protocole transforme une menace de crise en impératif de planification d'État — il doit être activé aujourd'huiPwotokòl sa a transfòme yon menas kriz an yon enpèratif planifikasyon Eta — li dwe aktive jodi aThis protocol transforms a crisis threat into a State planning imperative — it must be activated todayEste protocolo transforma una amenaza de crisis en un imperativo de planificación estatal — debe activarse hoyEste protocolo transforma uma ameaça de crise num imperativo de planeamento estatal — deve ser ativado hoje

0
Mobilisation immédiate · Avant terminaisonMobilizasyon imedya · Anvan terminasyonImmediate mobilization · Before terminationMovilización inmediata · Antes de la terminaciónMobilização imediata · Antes da terminação
Registre volontaire · cartographie compétences · protection transfertsVoluntary registry · skills mapping · remittance protectionRejis volontè · kartografi konpetans · pwoteksyon transfèRegistro voluntario · mapeo competencias · protección remesasRegisto voluntário · mapeamento competências · proteção transferências
MAINTENANT
0.1 Registre volontaireVoluntary registryRejis volontèRegistro voluntarioRegisto voluntário
Lancement immédiat via postes consulaires haïtiens aux États-Unis (FL/NY/MA/NJ/GA). Collecte : localisation, compétences professionnelles, certifications, préférence de retour (oui/non/conditionnel), famille en Haïti.Immediate launch via Haitian consular posts in the United States (FL/NY/MA/NJ/GA). Collect: location, professional skills, certifications, return preference (yes/no/conditional), family in Haiti.Lansmaneman imedya via pòs konsila ayisyen Etazini (FL/NY/MA/NJ/GA). Kolekte : lokalizasyon, konpetans pwofesyonèl, sètifikasyon, preferans retou (wi/non/kondisyonèl), fanmi Ayiti.Lanzamiento inmediato via consulados haitianos en EE.UU. (FL/NY/MA/NJ/GA). Recoger: ubicación, competencias profesionales, certificaciones, preferencia de retorno, familia en Haití.Lançamento imediato via postos consulares haitianos nos EUA (FL/NY/MA/NJ/GA). Recolher: localização, competências, certificações, preferência de regresso, família no Haiti.
Acteur : Secrétariat Haïtiens de l'Extérieur + MHAVE + ConsulatsActor: Secretariat Haitians Abroad + MHAVE + ConsulatesAktè : Sekretarya Ayisyen Deyò + MHAVE + KonsilaActor: Secretaría Haitianos del Exterior + MHAVE + ConsuladosAtor: Secretaria Haitianos no Exterior + MHAVE + Consulados
0.2 Cartographie compétences santéHealth skills mappingKartografi konpetans santeMapeo competencias sanitariasMapeamento competências saúde
Identification prioritaire des ~110 000 TPS dans la santé américaine avec leurs certifications (NCLEX, boards US). Première étape du mécanisme de reconnaissance accélérée de diplômes. Délai : 30 jours.Priority identification of ~110,000 TPS holders in US healthcare with their certifications (NCLEX, US boards). First step of the accelerated diploma recognition mechanism. Deadline: 30 days.Idantifikasyon priyoritè ~110 000 TPS nan sante ameriken an ak sètifikasyon yo (NCLEX, bòd US). Premye etap mekanis rekonesans akselize diplome. Delè : 30 jou.Identificación prioritaria de ~110.000 TPS en sanidad americana con sus certificaciones (NCLEX, boards US). Primer paso del mecanismo de reconocimiento acelerado de títulos. Plazo: 30 días.Identificação prioritária de ~110.000 TPS na saúde americana com as suas certificações (NCLEX, boards US). Primeiro passo do mecanismo de reconhecimento acelerado de diplomas. Prazo: 30 dias.
Acteur : MSPP + IOM + Haitian Bridge AllianceActor: MSPP + IOM + Haitian Bridge AllianceAktè : MSPP + IOM + Haitian Bridge AllianceActor: MSPP + OIM + Haitian Bridge AllianceAtor: MSPP + OIM + Haitian Bridge Alliance
0.3 Protection des transfertsRemittance protectionPwoteksyon transfèProtección de remesasProteção de transferências
Mécanisme de transferts accélérés avant terminaison via opérateurs mobiles (Zelle, CashApp) et banques communautaires. Constitution d'une réserve de liquidités d'urgence via la diaspora organisée FL/NY/MA. Objectif : 30 à 60 jours de subsistance pour les familles en Haïti.Accelerated transfer mechanism before termination via mobile operators (Zelle, CashApp) and community banks. Building an emergency liquidity reserve via organized diaspora FL/NY/MA. Goal: 30 to 60 days of subsistence for families in Haiti.Mekanis transfè akselize anvan terminasyon via operatè mobil (Zelle, CashApp) ak bank kominotè. Konstitisyon rezèv likidite ijans via dyaspora òganize FL/NY/MA. Objektif : 30 a 60 jou sibzistans pou fanmi Ayiti yo.Mecanismo de transferencias aceleradas antes de la terminación via operadores móviles y bancos comunitarios. Constitución de reserva de liquidez de emergencia via diáspora organizada FL/NY/MA. Objetivo: 30 a 60 días de subsistencia para las familias en Haití.Mecanismo de transferências aceleradas antes da terminação via operadores móveis e bancos comunitários. Constituição de reserva de liquidez de emergência via diáspora organizada FL/NY/MA. Objetivo: 30 a 60 dias de subsistência para famílias no Haiti.
Acteur : BRH + Ministère Économie + NHFH + réseaux diasporaActor: BRH + Ministry of Economy + NHFH + diaspora networksAktè : BRH + Ministè Ekonomi + NHFH + rezo dyasporaActor: BRH + Ministerio Economía + NHFH + redes diásporaAtor: BRH + Ministério Economia + NHFH + redes diáspora
M
Matrice d'absorption sectorielle · Par corridor géographiqueMatris absòpsyon sektoryèl · Pa koulwa jewografikSectoral absorption matrix · By geographical corridorMatriz de absorción sectorial · Por corredor geográficoMatriz de absorção setorial · Por corredor geográfico
Les trois populations ne sont pas interchangeables — chaque corridor a sa séquence propreThe three populations are not interchangeable — each corridor has its own sequenceTwa popilasyon yo pa entèchanjab — chak koulwa gen pwòp sekans liLas tres poblaciones no son intercambiables — cada corredor tiene su propia secuenciaAs três populações não são intercambiáveis — cada corredor tem a sua própria sequência
TRANSVERSAL

Une politique nationale uniforme d'absorption ne peut pas traiter simultanément des professionnels de santé américains hautement qualifiés, des ouvriers de construction masculins d'Amérique du Sud, et une population juridiquement captive en République dominicaine. Chaque corridor requiert une séquence d'intervention distincte.Yon politik nasyonal inifòm absòpsyon pa ka tretè ansanm pwofesyonèl sante ameriken alwès, travayè konstriksyon maskilin Amerik di Sid, ak yon popilasyon legalman kaptif Repiblik Dominikèn. Chak koulwa bezwen yon sekans entèvansyon distinkt.A uniform national absorption policy cannot simultaneously treat highly qualified American health professionals, male construction workers from South America, and a legally captive population in the Dominican Republic. Each corridor requires a distinct intervention sequence.Una política nacional uniforme de absorción no puede tratar simultáneamente a profesionales sanitarios americanos altamente cualificados, obreros de la construcción masculinos de América del Sur, y una población jurídicamente cautiva en República Dominicana. Cada corredor requiere una secuencia de intervención distinta.Uma política nacional uniforme de absorção não pode tratar simultaneamente profissionais de saúde americanos altamente qualificados, trabalhadores da construção masculinos da América do Sul, e uma população juridicamente cativa na República Dominicana. Cada corredor requer uma sequência de intervenção distinta.

CorridorKoulwaCorridorCorredorCorredor PopulationPopilasyonPopulationPoblaciónPopulação Profil dominantPwofil dominanDominant profilePerfil dominantePerfil dominante Séquence d'interventionSekans entèvansyonIntervention sequenceSecuencia de intervenciónSequência de intervenção Secteur cibleSektè sibTarget sectorSector objetivoSetor alvo
États-Unis
TPS 2026
~330 000 ~1/3 dans la santé américaine · ~110 000 professionnels · certifications NCLEX et boards US · 16 ans de présence légale~1/3 in US healthcare · ~110,000 professionals · NCLEX and US board certifications · 16 years of legal presence~1/3 nan sante ameriken an · ~110 000 pwofesyonèl · sètifikasyon NCLEX ak bòd US · 16 an prezans legal~1/3 en sanidad americana · ~110.000 profesionales · certificaciones NCLEX y boards US · 16 años de presencia legal~1/3 na saúde americana · ~110.000 profissionais · certificações NCLEX e boards US · 16 anos de presença legal 1. Valider les diplômes1. Validate diplomas1. Valide diplome1. Validar títulos1. Validar diplomas
2. Déployer en santé2. Deploy in health2. Deplwaye nan sante2. Desplegar en salud2. Implantar na saúde
3. Ancrer dans les zones déficitaires3. Anchor in deficient zones3. Ankrerasyon nan zòn defisyann3. Anclar en zonas deficitarias3. Ancorar em zonas deficitárias
Santé en priorité — Grand'Anse, Nippes, Nord-Ouest · Enseignement secondaire · Administration publiqueHealth as priority — Grand'Anse, Nippes, Northwest · Secondary education · Public administrationSante an priyorite — Grand'Anse, Nippes, Nò-Wès · Ansèyman segondè · Administrasyon piblikSalud como prioridad — Grand'Anse, Nippes, Noroeste · Educación secundaria · Administración públicaSaúde como prioridade — Grand'Anse, Nippes, Noroeste · Ensino secundário · Administração pública
Brésil
Amérique du SudSouth AmericaAmerik di SidAmérica del SurAmérica do Sul
50–100K en transitin transitan tranziten tránsitoem trânsito ~65% hommes · 18–35 ans · profil ouvrier · construction 37%, abattage 33% · présence circulatoire non stable · mobilité sud-américaine continue~65% men · 18–35 years · blue-collar profile · construction 37%, slaughter 33% · unstable circulatory presence · ongoing South American mobility~65% gason · 18–35 an · pwofil travayè · konstriksyon 37%, abataj 33% · prezans sikilè non estab · mobilite latinoameriken kontini~65% hombres · 18-35 años · perfil obrero · construcción 37%, matadero 33% · presencia circulatoria inestable · movilidad sudamericana continua~65% homens · 18-35 anos · perfil operário · construção 37%, abate 33% · presença circulatória instável · mobilidade sul-americana contínua 1. Identifier les retours volontaires1. Identify voluntary returns1. Idantifye retou volontè1. Identificar retornos voluntarios1. Identificar retornos voluntários
2. Orienter vers infrastructures2. Direct toward infrastructure2. Oriyante nan enfrastrikti2. Dirigir hacia infraestructuras2. Orientar para infraestruturas
Infrastructures en priorité — chantiers BRC, routes rurales, construction légère parasismique · Agriculture commercialeInfrastructure as priority — BRC construction sites, rural roads, earthquake-resistant light construction · Commercial agricultureEnfrastrikti an priyorite — chantye BRC, wout riral, konstriksyon lejè parasisimik · Agrikilti komèsyalInfraestructuras como prioridad — obra de BRC, carreteras rurales, construcción ligera antisísmica · Agricultura comercialInfraestruturas como prioridade — obra de BRC, estradas rurais, construção leve antissísmica · Agricultura comercial
Rép. Dom.
Population captiveCaptive populationPopilasyon kaptifPoblación cautivaPopulação cativa
~2M dont 96% sans papiersof which 96% undocumentedki gen 96% san papyede los cuales 96% indocumentadosdos quais 96% sem documentos Agriculture, construction, tourisme · bipolaire éducativement · 96% non-documentés · déportations massives en cours (120 000+ /an) · situation de coercition structurelle permanenteAgriculture, construction, tourism · educationally bipolar · 96% undocumented · mass deportations ongoing (120,000+/year) · situation of permanent structural coercionAgrikilti, konstriksyon, touris · bipòlè edikasyonèlman · 96% san papye · depòtasyon masif an kous (120 000+/an) · sitiyasyon koresyon estriktirèl pèmananAgricultura, construcción, turismo · bipolares educativamente · 96% indocumentados · deportaciones masivas en curso (120.000+/año) · situación de coacción estructural permanenteAgricultura, construção, turismo · bipolares educacionalmente · 96% indocumentados · deportações massivas em curso (120.000+/ano) · situação de coerção estrutural permanente 1. Protocole juridique d'urgence1. Emergency legal protocol1. Pwotokòl juridik ijans1. Protocolo jurídico de urgencia1. Protocolo jurídico de urgência
2. Documents d'identité d'abord2. Identity documents first2. Dokiman idantite anvan2. Documentos de identidad primero2. Documentos de identidade primeiro
3. Agriculture seulement après3. Agriculture only after3. Agrikilti sèlman apre3. Agricultura solo después3. Agricultura só depois
Statut juridique en priorité absolue — cette population ne peut exercer aucun droit économique sans documents d'identité. L'agriculture vient après, pas avant. Sans document, il n'y a pas de travailleur — il y a un déplacé.Legal status as absolute priority — this population cannot exercise any economic rights without identity documents. Agriculture comes after, not before. Without a document, there is no worker — there is a displaced person.Estati legal an priyorite absoli — popilasyon sa a pa ka egzèse okenn dwa ekonomik san dokiman idantite. Agrikilti vini apre, pa anvan. San dokiman, pa gen travayè — gen yon deplase.Estatus jurídico como prioridad absoluta — esta población no puede ejercer ningún derecho económico sin documentos de identidad. La agricultura viene después, no antes. Sin documento, no hay trabajador — hay un desplazado.Estatuto jurídico como prioridade absoluta — esta população não pode exercer qualquer direito económico sem documentos de identidade. A agricultura vem depois, não antes. Sem documento, não há trabalhador — há um deslocado.

Sources : MIDEQ 2020 · IOM Brazil Labour Market Study · OECD/OBMICA 2018 · Al Jazeera Jul. 2026 · C2035-DEM-001 · Amendement v1.1 — intégrant les recommandations du podcast critique cycle 2Sources: MIDEQ 2020 · IOM Brazil Labour Market Study · OECD/OBMICA 2018 · Al Jazeera Jul. 2026 · C2035-DEM-001 · Amendment v1.1 — integrating second-cycle podcast critique recommendationsSous : MIDEQ 2020 · IOM Brazil Labour Market Study · OCDE/OBMICA 2018 · Al Jazeera Jiyè 2026 · C2035-DEM-001 · Amandman v1.1Fuentes: MIDEQ 2020 · IOM Brazil Labour Market Study · OCDE/OBMICA 2018 · Al Jazeera Jul. 2026 · C2035-DEM-001 · Enmienda v1.1Fontes: MIDEQ 2020 · IOM Brazil Labour Market Study · OCDE/OBMICA 2018 · Al Jazeera Jul. 2026 · C2035-DEM-001 · Emenda v1.1

0.5
Mise en capacité opérationnelle · Avant Phase 1Mize an kapasite operasyonèl · Anvan Faz 1Operational capacity-building · Before Phase 1Puesta en capacidad operacional · Antes de Fase 1Capacitação operacional · Antes da Fase 1
Ce protocole ne peut pas demander à un État en surcharge d'exécuter des opérations logistiques massives — il doit contourner cette incapacité par délégation internationale expliciteThis protocol cannot ask an overloaded State to execute massive logistical operations — it must bypass this incapacity through explicit international delegationPwotokòl sa a pa ka mande yon Eta an sichaj pou egzekite operasyon lojistik masiv — li dwe kontounen enkаpasite sa a pa delegasyon entènasyonal eksplisitEste protocolo no puede pedirle a un Estado sobrecargado que ejecute operaciones logísticas masivas — debe sortear esa incapacidad mediante delegación internacional explícitaEste protocolo não pode pedir a um Estado sobrecarregado que execute operações logísticas massivas — deve contornar essa incapacidade através de delegação internacional explícita
PRÉREQUIS
Contradiction structurelle documentée — À résoudre avant Phase 1Documented structural contradiction — To resolve before Phase 1Kontradiksyon estriktirèl dokimante — Pou rezoud anvan Faz 1Contradicción estructural documentada — A resolver antes de Fase 1Contradição estrutural documentada — A resolver antes da Fase 1

Ce document documente dans sa section état des lieux que les capacités d'absorption haïtiennes sont officiellement dépassées, que les BRC manquent de capacité, et que 0 protocole TPS n'est en place. Les Phases 1 et 2 prescrivent ensuite des actions qui requièrent précisément cette capacité administrative absente. Cette phase 0.5 résout la contradiction : le protocole est conçu pour fonctionner en dépit de l'incapacité administrative haïtienne, pas grâce à sa résolution. Les données gouvernementales confirment l'échelle du problème : le MSPP a nommé 40 infirmiers pour tout le département de la Grand'Anse en avril 2026 après un concours national d'un an (MSPP/Gazetteuniv 2026). La capacité d'absorption institutionnelle actuelle est réelle mais opère à un rythme incompatible avec un afflux de 330 000 personnes.This document documents in its ground situation section that Haitian absorption capacities are officially exceeded, that BRCs lack capacity, and that 0 TPS protocol is in place. Phases 1 and 2 then prescribe actions that require precisely this absent administrative capacity. This phase 0.5 resolves the contradiction: the protocol is designed to function despite Haitian administrative incapacity, not thanks to its resolution. Government data confirms the scale of the problem: MSPP appointed 40 nurses for the entire Grand'Anse department in April 2026 after a year-long national competition (MSPP/Gazetteuniv 2026). Current institutional absorption capacity is real but operates at a pace incompatible with an influx of 330,000 people.Dokiman sa a dokimante nan seksyon eta kote li ye a ke kapasite absòpsyon ayisyen yo ofisyèlman depase, ke BRC yo manke kapasite, ak ke 0 pwotokòl TPS an plas. Faz 1 ak 2 yo preskri aksyon ki bezwen presisman kapasite administratif absant sa a. Faz 0.5 sa a rezoud kontradiksyon an : pwotokòl la konpoze pou fonksyone malgre enkаpasite administratif ayisyen an, pa gras a rezolisyon li.Este documento documenta en su sección de estado de situación que las capacidades de absorción haitianas están oficialmente desbordadas, que los BRC carecen de capacidad, y que 0 protocolo TPS está en marcha. Las Fases 1 y 2 prescriben entonces acciones que requieren precisamente esta capacidad administrativa ausente. Esta fase 0.5 resuelve la contradicción: el protocolo está diseñado para funcionar a pesar de la incapacidad administrativa haitiana, no gracias a su resolución.Este documento documenta na sua secção de estado da situação que as capacidades de absorção haitianas estão oficialmente ultrapassadas, que os BRC carecem de capacidade, e que 0 protocolo TPS está em vigor. As Fases 1 e 2 prescrevem ações que requerem precisamente esta capacidade administrativa ausente. Esta fase 0.5 resolve a contradição: o protocolo é concebido para funcionar apesar da incapacidade administrativa haitiana, não graças à sua resolução.

0.5.A Co-gestion directe IOM des BRC · Division explicite des tâchesIOM direct co-management of BRCs · Explicit task divisionKo-jesyon dirèk IOM BRC yo · Divizyon tach eksplisitCo-gestión directa OIM de los BRC · División explícita de tareasCo-gestão direta OIM dos BRC · Divisão explícita de tarefas
La division des responsabilités doit être explicite et non négociable. IOM — tâche unique : gestion opérationnelle de la dispersion physique des arrivants — logistique de transport vers les départements désignés, coordination des hébergements d'urgence décentralisés, utilisation de l'aide alimentaire comme levier d'incitation à quitter Port-au-Prince vers les zones Nord/Artibonite/Centre. État haïtien — tâche unique : émission du décret d'urgence de reconnaissance accélérée des diplômes (Action 1.2) dans les 60 jours. Rien d'autre. L'État ne doit pas être chargé de la logistique opérationnelle — c'est précisément cette surcharge qui fait échouer les protocoles de crise haïtiens depuis 2010. La supervision politique reste haïtienne ; l'exécution logistique est déléguée. Ressources additionnelles requises : cette délégation IOM n'est pas gratuite. Les données documentent que l'IOM gère déjà 1,5M de déplacés internes et 225K déportés récents. Le scénario TPS requiert un financement additionnel spécifique estimé à 80–120M$ pour les 90 premiers jours — au-delà du plan OCHA 2026 existant de 880M$ pour 4,2M personnes. Ce financement doit être identifié et engagé avant la Phase 1.The division of responsibilities must be explicit and non-negotiable. IOM — single task: operational management of the physical dispersal of arrivals — transport logistics toward designated departments, coordination of decentralized emergency housing, use of food aid as incentive to leave Port-au-Prince toward Northern/Artibonite/Central zones. Haitian State — single task: issuance of the emergency accelerated diploma recognition decree (Action 1.2) within 60 days. Nothing else. The State must not be burdened with operational logistics — this overload is precisely what has caused Haitian crisis protocols to fail since 2010. Political supervision remains Haitian; logistical execution is delegated. Additional resources required: this IOM delegation is not free. Data documents that IOM already manages 1.5M internally displaced persons and 225K recent deportees. The TPS scenario requires specific additional funding estimated at $80–120M for the first 90 days — beyond the existing $880M OCHA 2026 plan for 4.2M people. This funding must be identified and committed before Phase 1.Divizyon responsabilite yo dwe eksplisit ak non-negosyab. IOM — tach inik : jesyon operasyonèl dispersyon fizik moun ki rive yo — lojistik transpò nan depatman dezinye yo, kowòdinasyon lojman ijans desantralize yo, itilizasyon èd alimantè kòm ensitasyon pou kite Port-au-Prince pou zòn Nò/Atibonit/Sant. Eta ayisyen an — tach inik : emisyon deklè ijans rekonesans akselize diplome yo (Aksyon 1.2) nan 60 jou. Anyen lòt. Resous adisyonèl requis : delegasyon IOM sa a pa gratis — senawo TPS a bezwen finansman adisyonèl espesifik enstimem $80–120M pou 90 premye jou yo — anplis plan OCHA 2026 $880M ki egziste deja.La división de responsabilidades debe ser explícita e innegociable. OIM — tarea única: gestión operativa de la dispersión física de los llegados — logística de transporte hacia los departamentos designados, coordinación de alojamientos de emergencia descentralizados, uso de la ayuda alimentaria como incentivo para abandonar Puerto Príncipe hacia las zonas Norte/Artibonite/Centro. Estado haitiano — tarea única: emisión del decreto de urgencia de reconocimiento acelerado de títulos (Acción 1.2) en 60 días. Nada más. Recursos adicionales requeridos: esta delegación OIM no es gratuita — el escenario TPS requiere financiación adicional específica estimada en $80–120M para los primeros 90 días, más allá del plan OCHA 2026 existente.A divisão de responsabilidades deve ser explícita e inegociável. OIM — tarefa única: gestão operacional da dispersão física dos chegados — logística de transporte para os departamentos designados, coordenação de alojamentos de emergência descentralizados, uso da ajuda alimentar como incentivo para abandonar Port-au-Prince para as zonas Norte/Artibonit/Centro. Estado haitiano — tarefa única: emissão do decreto de urgência de reconhecimento acelerado de diplomas (Ação 1.2) em 60 dias. Mais nada. Recursos adicionais requeridos: esta delegação OIM não é gratuita — o cenário TPS requer financiamento adicional específico estimado em $80–120M para os primeiros 90 dias, além do plano OCHA 2026 existente.
Acteur : IOM (opérateur logistique) + OCHA (financement additionnel) + État haïtien (supervision + décret) · Ressources : 80–120M$ additionnels à identifier avant Phase 1 · Amendement v1.3Actor: IOM (logistics operator) + OCHA (additional funding) + Haitian State (supervision + decree) · Resources: additional $80–120M to identify before Phase 1 · Amendment v1.3Aktè : IOM (operatè lojistik) + OCHA (finansman adisyonèl) + Eta ayisyen an (sipèvizyon + deklè) · Resous: $80–120M adisyonèl a idantifye anvan Faz 1 · Amandman v1.3Actor: OIM (operador logístico) + OCHA (financiación adicional) + Estado haitiano (supervisión + decreto) · Recursos: $80–120M adicionales a identificar antes de Fase 1 · Enmienda v1.3Ator: OIM (operador logístico) + OCHA (financiamento adicional) + Estado haitiano (supervisão + decreto) · Recursos: $80–120M adicionais a identificar antes da Fase 1 · Emenda v1.3
0.5.B Validation proxy internationale des certifications médicalesInternational proxy validation of medical certificationsValidasyon proxy entènasyonal sètifikasyon medikal yoValidación proxy internacional de certificaciones médicasValidação proxy internacional de certificações médicas
Le décret de reconnaissance accélérée des diplômes (Action 1.2) fixe un délai de 60 jours. Les données gouvernementales montrent que le MSPP a traité 1 708 nominations en 12 mois sur 105 352 fonctionnaires totaux — soit un rythme institutionnel incompatible avec la validation de milliers de certifications en 60 jours. Mécanisme complémentaire : partenaires internationaux (PAHO, ACNM, American Nurses Association) valident les certifications NCLEX et boards américains comme proxy diplomatiquement reconnu, permettant un déploiement immédiat sans attendre l'achèvement de la procédure haïtienne. Ce mécanisme proxy ne remplace pas le décret — il permet au déploiement de commencer pendant que le décret suit son cours.The accelerated diploma recognition decree (Action 1.2) sets a 60-day deadline. Government data shows MSPP processed 1,708 appointments in 12 months out of 105,352 total civil servants — an institutional pace incompatible with validating thousands of certifications in 60 days. Complementary mechanism: international partners (PAHO, ACNM, American Nurses Association) validate NCLEX and US board certifications as diplomatically recognized proxy, enabling immediate deployment without waiting for completion of the Haitian procedure. This proxy mechanism does not replace the decree — it allows deployment to begin while the decree follows its course.Deklè rekonesans akselize diplome (Aksyon 1.2) fikse yon delè 60 jou. Done gouvènmantal yo montre ke MSPP te trete 1 708 nominasyon nan 12 mwa sou 105 352 fonksyonè total — yon ritm enstitisyonèl enkómpatibl ak validasyon plizyè milye sètifikasyon nan 60 jou. Mekanis konplemantè : patnè entènasyonal (PAHO, ACNM, ANA) valide sètifikasyon NCLEX ak bòd US kòm proxy reconni diplomatikman.El decreto de reconocimiento acelerado de títulos (Acción 1.2) fija un plazo de 60 días. Los datos gubernamentales muestran que el MSPP procesó 1.708 nombramientos en 12 meses de un total de 105.352 funcionarios — un ritmo institucional incompatible con la validación de miles de certificaciones en 60 días. Mecanismo complementario: socios internacionales (OPS, ACNM, ANA) validan las certificaciones NCLEX y boards americanos como proxy diplomáticamente reconocido.O decreto de reconhecimento acelerado de diplomas (Ação 1.2) define um prazo de 60 dias. Os dados governamentais mostram que o MSPP processou 1.708 nomeações em 12 meses de um total de 105.352 funcionários — um ritmo institucional incompatível com a validação de milhares de certificações em 60 dias. Mecanismo complementar: parceiros internacionais (OPAS, ACNM, ANA) validam as certificações NCLEX e boards americanos como proxy diplomaticamente reconhecido.
Acteur : PAHO + ANA + ACNM + MSPP · Sources : MSPP bilan Jan. 2026 · DGB Payroll Avril 2024 · PAHO 2025Actor: PAHO + ANA + ACNM + MSPP · Sources: MSPP Jan. 2026 report · DGB Payroll April 2024 · PAHO 2025Aktè : PAHO + ANA + ACNM + MSPP · Sous : MSPP Jan. 2026 · DGB Avril 2024 · PAHO 2025Actor: OPS + ANA + ACNM + MSPP · Fuentes: MSPP ene. 2026 · DGB abr. 2024 · OPS 2025Ator: OPAS + ANA + ACNM + MSPP · Fontes: MSPP jan. 2026 · DGB abr. 2024 · OPAS 2025
0.5.C Gate financier · Condition d'accès à la Phase 2Financial gate · Condition of access to Phase 2Pòt finansye · Kondisyon aksè Faz 2Puerta financiera · Condición de acceso a Fase 2Gate financeiro · Condição de acesso à Fase 2
La terminaison TPS entraîne une contraction progressive des transferts haïtiens estimée à 350–550 millions de dollars sur 12 à 18 mois — pas 3,9 milliards instantanément. Note méthodologique : les 3,9 milliards représentent l'ensemble de la diaspora haïtienne mondiale ; les États-Unis génèrent 60–70% de ce total (2,3–2,7 Mds) ; les 330 000 TPS représentent ~15–20% des transferts américains soit 345–540 millions. Le choc est progressif (les autorisations de travail expirent sur 60–120 jours) mais certain. Dans les 10 communes les plus saturées — qui concentrent déjà 84% des returnees internes — cette contraction micro-liquide précède le flux TPS physique. La Phase 2 (réintégration économique) ne peut pas commencer si ces communautés ont vu leur liquidité quotidienne s'effondrer. Gate structurel : l'activation et la distribution locale du Fonds d'urgence diaspora et des lignes de crédit BM/BID est la condition nécessaire avant toute transition vers la Phase 2. Le macro-crédit qui reste dans une banque centrale pendant que les 10 communes sont en manque de liquidité fait échouer la Phase 2 avant qu'elle commence.TPS termination causes a progressive contraction of Haitian remittances estimated at $350–550 million over 12 to 18 months — not $3.9 billion instantly. Methodological note: the $3.9 billion represents the entire global Haitian diaspora; the US generates 60–70% of this total ($2.3–2.7B); the 330,000 TPS holders represent ~15–20% of US remittances, i.e. $345–540 million. The shock is progressive (work authorizations expire over 60–120 days) but certain. In the 10 most saturated municipalities — which already concentrate 84% of internal returnees — this micro-liquidity contraction precedes the physical TPS flow. Phase 2 (economic reintegration) cannot begin if these communities have seen their daily liquidity collapse. Structural gate: activation and local distribution of the Diaspora Emergency Fund and WB/IDB credit lines is the necessary condition before any transition to Phase 2. Macro-credit sitting in a central bank while the 10 communes lack liquidity causes Phase 2 to fail before it begins.Terminasyon TPS a lakòz yon kontraksyon pwogresif transfè ayisyen enstimem $350–550 milyon sou 12 a 18 mwa — pa $3,9 milya imedyatman. Nòt metodolojik : $3,9 milya yo reprezante tout dyaspora ayisyen mondyal la ; Etazini jenere 60–70% total sa a ; 330 000 TPS yo reprezante ~15–20% transfè ameriken yo, sa vle di $345–540 milyon. Pòt estriktirèl : aktivasyon ak distribisyon lokal Fon ijans dyaspora a ak liy kredi BM/BID yo se kondisyon nesesè anvan tout tranzisyon nan Faz 2.La terminación TPS provoca una contracción progresiva de las remesas haitianas estimada en $350–550 millones en 12 a 18 meses — no $3.900 millones al instante. Nota metodológica: los $3.900 millones representan toda la diáspora haitiana mundial; EE.UU. genera el 60–70% de ese total; los 330.000 TPS representan ~15–20% de las remesas americanas, es decir $345–540 millones. Puerta estructural: la activación y distribución local del Fondo de Emergencia de la diáspora y las líneas de crédito BM/BID es la condición necesaria antes de cualquier transición a la Fase 2.A terminação TPS provoca uma contração progressiva das transferências haitianas estimada em $350–550 milhões ao longo de 12 a 18 meses — não $3,9 mil milhões instantaneamente. Nota metodológica: os $3,9 mil milhões representam toda a diáspora haitiana mundial; os EUA geram 60–70% desse total; os 330.000 TPS representam ~15–20% das transferências americanas, ou seja $345–540 milhões. Gate estrutural: a ativação e distribuição local do Fundo de Emergência da Diáspora e das linhas de crédito BM/BID é a condição necessária antes de qualquer transição para a Fase 2.
Inter-American Dialogue 2022 · IOM DTM Round 13 · DGB Payroll 2024 · CFR · Amendement v1.2
0.5.D Structuration institutionnelle du Fonds d'urgence diaspora · CDB, pas BIDInstitutional structuring of the Diaspora Emergency Fund · CDB, not IDBEstriktirasyon enstitisyonèl Fon ijans dyaspora a · CDB, pa BIDEstructuración institucional del Fondo de Emergencia Diáspora · CDB, no BIDEstruturação institucional do Fundo de Emergência da Diáspora · CDB, não BID
L'item 0.5.C fixe l'activation du Fonds d'urgence diaspora comme condition de gate, sans préciser sa structure. Deux corrections à apporter. Administrateur : Banque de Développement des Caraïbes (CDB), pas la BID. Haïti est membre de la CDB depuis 2007 ; la CDB dispose d'un bureau permanent à Pétion-Ville depuis 2018 — une présence physique que la BID n'a pas. Notée AA+/Aa1, indigène à la région Caraïbe, elle est moins exposée politiquement que des institutions perçues comme sous influence de Washington, un facteur non négligeable dans le contexte post-Mullin v. Doe. La CDB gère déjà le Basic Needs Trust Fund, infrastructure de distribution communautaire éprouvée depuis plus de 40 ans, potentiellement réutilisable pour la distribution dans les 10 communes prioritaires. Instrument : obligation diaspora, en complément du trust. Précédent établi (Israël, Inde, Éthiopie, Nigeria) : la diaspora souscrit directement à un titre de créance, sans passer par un prêt souverain classique. C'est l'option la plus cohérente avec les trois principes fondateurs du Collectif — insularité financière, conditionnalité démocratique, désintermédiation souveraine — puisqu'elle réduit la dépendance à toute grande institution multilatérale plutôt que d'en substituer une à une autre. Note de prudence : la CAF (Banque de développement d'Amérique latine et des Caraïbes), envisagée puis écartée, n'a pas Haïti parmi ses pays membres — une adhésion préalable serait incompatible avec un calendrier d'urgence à 90 jours.Item 0.5.C sets activation of the Diaspora Emergency Fund as a gate condition without specifying its structure. Two corrections. Administrator: Caribbean Development Bank (CDB), not the IDB. Haiti has been a CDB member since 2007; CDB has had a permanent office in Pétion-Ville since 2018 — a physical presence the IDB lacks. Rated AA+/Aa1, indigenous to the Caribbean region, it is less politically exposed than institutions perceived as under Washington's influence, a non-trivial factor in the post-Mullin v. Doe context. CDB already manages the Basic Needs Trust Fund, a community distribution infrastructure proven over more than 40 years, potentially reusable for distribution in the 10 priority communes. Instrument: diaspora bond, complementing the trust. Established precedent (Israel, India, Ethiopia, Nigeria): the diaspora subscribes directly to a debt instrument, bypassing a classic sovereign loan. This is the option most consistent with the Collectif's three founding principles — financial insularity, democratic conditionality, sovereign disintermediation — since it reduces dependence on any major multilateral institution rather than substituting one for another. Caution note: CAF (Development Bank of Latin America and the Caribbean), considered then set aside, does not have Haiti among its member countries — prior accession would be incompatible with a 90-day emergency timeline.Atik 0.5.C fikse aktivasyon Fon ijans dyaspora a kòm kondisyon pòt san presize estrikti li. De koreksyon. Administratè : Bank Devlopman Karayib (CDB), pa BID. Ayiti manm CDB depi 2007 ; CDB gen yon biwo pèmanan Pétion-Ville depi 2018. Enstriman : obligasyon dyaspora, an konpleman trust la.El ítem 0.5.C fija la activación del Fondo de Emergencia Diáspora como condición de puerta sin especificar su estructura. Dos correcciones. Administrador: Banco de Desarrollo del Caribe (CDB), no el BID. Haití es miembro del CDB desde 2007; el CDB tiene una oficina permanente en Pétion-Ville desde 2018 — una presencia física que el BID no tiene. Instrumento: bono diáspora, complementando el trust. Nota de precaución: la CAF, considerada y luego descartada, no tiene a Haití entre sus países miembros.O item 0.5.C fixa a ativação do Fundo de Emergência da Diáspora como condição de gate sem especificar a sua estrutura. Duas correções. Administrador: Banco de Desenvolvimento das Caraíbas (CDB), não o BID. O Haiti é membro do CDB desde 2007; o CDB tem um escritório permanente em Pétion-Ville desde 2018. Instrumento: obrigação diáspora, complementando o trust. Nota de cautela: a CAF, considerada e depois afastada, não tem o Haiti entre os seus países membros.
Acteur : CDB (administrateur) + MHAVE + Fonds d'urgence diaspora · Sources : CDB Haiti Country Office (2018) · CDB Basic Needs Trust Fund · Précédents obligations diaspora Israël/Inde/Éthiopie/Nigeria · Amendement v1.6Actor: CDB (administrator) + MHAVE + Diaspora Emergency Fund · Sources: CDB Haiti Country Office (2018) · CDB Basic Needs Trust Fund · Israel/India/Ethiopia/Nigeria diaspora bond precedents · Amendment v1.6Aktè : CDB (administratè) + MHAVE · Amandman v1.6Actor: CDB (administrador) + MHAVE · Enmienda v1.6Ator: CDB (administrador) + MHAVE · Emenda v1.6
1
Accueil et orientation · J+1 à J+90Akèy ak oryantasyon · J+1 a J+90Reception and orientation · D+1 to D+90Acogida y orientación · J+1 a J+90Receção e orientação · D+1 a D+90
BRC décentralisés · reconnaissance diplômes · hébergement disperséDecentralized BRCs · diploma recognition · dispersed housingBRC desantralize · rekonesans diplome · lojman dispèseBRC descentralizados · reconocimiento títulos · alojamiento dispersoBRC descentralizados · reconhecimento diplomas · alojamento disperso
J+1 – J+90
1.1 Extension BRC IOM à 1 000/jourBRC IOM extension to 1,000/dayEkstansyon BRC IOM 1 000/jouExtensión BRC OIM a 1.000/díaExtensão BRC OIM para 1.000/dia
Extension des 4 BRC existants (Ouanaminthe, Belladère, Malpasse + 1 nouveau Sud) pour flux TPS 1 000–3 000/jour. Services obligatoires : soutien psychosocial, aide médicale, abri temporaire, documentation. Dispersion vers départements Nord, Centre, Artibonite — interdiction de concentration à Port-au-Prince (déjà saturé).Extension of 4 existing BRCs (Ouanaminthe, Belladère, Malpasse + 1 new South) for TPS flow 1,000–3,000/day. Mandatory services: psychosocial support, medical assistance, temporary shelter, documentation. Dispersal to North, Central, Artibonite departments — ban on concentration in Port-au-Prince (already saturated).Ekstansyon 4 BRC ki egziste yo (Ouanaminthe, Belladère, Malpasse + 1 nouvo Sid) pou flu TPS 1 000–3 000/jou. Sèvis obligatwa : sipò psikososyal, èd medikal, abri tanporè, dokimantasyon. Dispersyon nan depatman Nò, Sant, Atibonit — entèdiksyon konsantrasyon Port-au-Prince (deja saturé).Extensión de 4 BRC existentes para flujo TPS 1.000-3.000/día. Servicios obligatorios: apoyo psicosocial, asistencia médica, alojamiento temporal, documentación. Dispersión hacia Norte, Centro, Artibonite — prohibición de concentración en Puerto Príncipe.Extensão dos 4 BRC existentes para fluxo TPS 1.000-3.000/dia. Serviços obrigatórios: apoio psicossocial, assistência médica, abrigo temporário, documentação. Dispersão para Norte, Centro, Artibonit — proibição de concentração em Port-au-Prince.
IOM Haiti Crisis Response Plan 2026 · IOM DTM Round 13
1.2 Décret reconnaissance diplômes — 60 jours maxDiploma recognition decree — 60 day maxDeklè rekonesans diplome — 60 jou maksDecreto reconocimiento títulos — 60 días máx.Decreto reconhecimento diplomas — 60 dias máx.
Décret d'urgence : validation accélérée des diplômes et certifications américaines. Procédure normale haïtienne = 18 à 24 mois. Protocole d'urgence requis : 60 jours maximum avec équivalences automatiques pour NCLEX (infirmiers) et boards américains (médecins). Sans ce décret, aucun déploiement sanitaire volontaire n'est juridiquement possible.Emergency decree: accelerated validation of American diplomas and certifications. Normal Haitian procedure = 18 to 24 months. Required emergency protocol: 60 days maximum with automatic equivalencies for NCLEX (nurses) and US boards (doctors). Without this decree, no voluntary health deployment is legally possible.Deklè ijans : validasyon akselize diplome ak sètifikasyon ameriken yo. Pwosedi nòmal ayisyen = 18 a 24 mwa. Pwotokòl ijans requis : 60 jou maksimòm ak ekilvalans otomatik pou NCLEX (enfimyè) ak bòd ameriken (doktè). San deklè sa a, okenn deplwaman sante volontè pa legalman posib.Decreto de urgencia: validación acelerada de títulos y certificaciones americanas. Procedimiento normal haitiano = 18-24 meses. Protocolo de emergencia requerido: 60 días máximo con equivalencias automáticas para NCLEX y boards americanos. Sin este decreto, ningún despliegue sanitario voluntario es legalmente posible.Decreto de urgência: validação acelerada de diplomas e certificações americanas. Procedimento normal haitiano = 18-24 meses. Protocolo de emergência requerido: 60 dias máximo com equivalências automáticas para NCLEX e boards americanos. Sem este decreto, nenhuma implantação de saúde voluntária é legalmente possível.
Acteur : MSPP + MENFP + Ordre des Médecins + OFATMAActor: MSPP + MENFP + Medical Board + OFATMAAktè : MSPP + MENFP + Lòd Doktè yo + OFATMAActor: MSPP + MENFP + Colegio Médico + OFATMAAtor: MSPP + MENFP + Ordem dos Médicos + OFATMA
1.3 Extension du décret aux métiers réglementés de la constructionDecree extension to licensed construction tradesEkstansyon deklè a nan metye reglemante konstriksyonExtensión del decreto a los oficios regulados de la construcciónExtensão do decreto aos ofícios regulamentados da construção
Le décret 1.2 ne couvre que la santé. Or les licences d'État américaines pour électriciens, plombiers, spécialistes CVC, maçons et menuisiers relèvent de la même logique — un agrément réglementé, avec examen et assurance obligatoire — qu'une certification NCLEX ou un board médical. Extension proposée : même décret, même délai de 60 jours, équivalences automatiques pour les licences de métier délivrées par les organismes de licensing d'État américains (electrical/plumbing/HVAC/mason/carpenter licensing boards), avec le MTPTC comme homologue haïtien de l'Ordre des Médecins pour cette filière. C'est un ajout de portée au mécanisme existant, pas une nouvelle architecture.Decree 1.2 only covers health. But US state licenses for electricians, plumbers, HVAC specialists, masons and carpenters follow the same logic — a regulated credential with examination and mandatory insurance — as an NCLEX certification or a medical board. Proposed extension: same decree, same 60-day deadline, automatic equivalencies for trade licenses issued by US state licensing boards (electrical/plumbing/HVAC/mason/carpenter), with MTPTC as the Haitian counterpart to the Medical Board for this trade. This is a scope addition to the existing mechanism, not a new architecture.Deklè 1.2 kouvri sèlman sante. Men lisans Eta ameriken pou elektrisyen, plonbye, CVC, mason ak ebenis swiv menm lojik la. Ekstansyon pwopoze : menm deklè, menm delè 60 jou, MTPTC kòm omològ ayisyen.El decreto 1.2 solo cubre la salud. Pero las licencias estatales americanas para electricistas, fontaneros, HVAC, albañiles y carpinteros siguen la misma lógica que una certificación NCLEX. Extensión propuesta: mismo decreto, mismo plazo de 60 días, MTPTC como homólogo haitiano.O decreto 1.2 só cobre a saúde. Mas as licenças estatais americanas para eletricistas, canalizadores, AVAC, pedreiros e carpinteiros seguem a mesma lógica. Extensão proposta: mesmo decreto, mesmo prazo de 60 dias, MTPTC como homólogo haitiano.
Acteur : MTPTC + MENFP + Chambre de Commerce et d'Industrie d'Haïti · Amendement v1.5Actor: MTPTC + MENFP + Haiti Chamber of Commerce and Industry · Amendment v1.5Aktè : MTPTC + MENFP + Chanm Komès ak Endistri Ayiti · Amandman v1.5Actor: MTPTC + MENFP + Cámara de Comercio e Industria de Haití · Enmienda v1.5Ator: MTPTC + MENFP + Câmara de Comércio e Indústria do Haiti · Emenda v1.5
2
Réintégration économique · J+90 à J+365Reentegrasyon ekonomik · J+90 a J+365Economic reintegration · D+90 to D+365Reintegración económica · J+90 a J+365Reintegração económica · D+90 a D+365
Déploiement santé décentralisé · reconversion · accord de réversibilitéDecentralized health deployment · retraining · reversibility agreementDeplwaman sante desantralize · rekonvèsyon · akò revèsibiliteDespliegue sanitario descentralizado · reconversión · acuerdo reversibilidadImplantação saúde descentralizada · reconversão · acordo reversibilidade
J+90 – J+365
2.1 Déploiement santé départements déficitairesHealth deployment in deficient departmentsDeplwaman sante depatman defisyann yoDespliegue sanitario departamentos deficitariosImplantação saúde departamentos deficitários
Déploiement prioritaire des soignants TPS dans Grand'Anse, Nippes, Nord-Ouest — 1 médecin pour 10 000 à 15 000 habitants est la norme. Conditions non négociables : salaire garanti par fonds international, logement sécurisé, sécurité physique minimale. Sans ces trois conditions, aucun déploiement volontaire n'est réaliste.Priority deployment of TPS health workers in Grand'Anse, Nippes, Northwest — 1 doctor per 10,000 to 15,000 inhabitants is the norm. Non-negotiable conditions: salary guaranteed by international fund, secure housing, minimal physical security. Without these three conditions, no voluntary deployment is realistic.Deplwaman priyoritè travayè sante TPS yo nan Grand'Anse, Nippes, Nò-Wès — 1 doktè pou 10 000 a 15 000 abitan se nòm lan. Kondisyon ki pa negosyab : salè garanti pa fon entènasyonal, lojman an sekirite, sekirite fizik minimòm. San twa kondisyon sa yo, okenn deplwaman volontè pa reyalis.Despliegue prioritario de sanitarios TPS en Grand'Anse, Nippes, Noroeste — 1 médico por 10.000-15.000 habitantes es la norma. Condiciones no negociables: salario garantizado por fondo internacional, alojamiento seguro, seguridad física mínima. Sin estas tres condiciones, ningún despliegue voluntario es realista.Implantação prioritária de profissionais TPS de saúde em Grand'Anse, Nippes, Noroeste — 1 médico por 10.000-15.000 habitantes é a norma. Condições inegociáveis: salário garantido por fundo internacional, alojamento seguro, segurança física mínima. Sem estas três condições, nenhuma implantação voluntária é realista.
Acteur : MSPP + PAHO + fonds C2035-FIN-001Actor: MSPP + PAHO + C2035-FIN-001 fundAktè : MSPP + PAHO + fon C2035-FIN-001Actor: MSPP + OPS + fondo C2035-FIN-001Ator: MSPP + OPAS + fundo C2035-FIN-001
2.2 Accord de réversibilité · Liability régionale des 50 000 enfantsReversibility agreement · Regional liability of the 50,000 childrenAkò revèsibilite · Responsabilite rejyonal 50 000 timoun yoAcuerdo de reversibilidad · Responsabilidad regional de los 50.000 niñosAcordo de reversibilidade · Responsabilidade regional das 50.000 crianças
Négociation d'un accord bilatéral Haïti–États-Unis garantissant les droits de retour aux professionnels déployés dans des fonctions critiques (santé, enseignement). Argument diplomatique structurel : 50 000 enfants mineurs citoyens américains dont au moins un parent perd son statut TPS constituent une liability légale et diplomatique pour l'ensemble de la région — pas seulement pour Haïti. Leur séparation de leurs tuteurs légaux ou leur déracinement forcé vers Haïti crée une crise de droits de l'enfant transfrontalière engageant la responsabilité des États signataires de la Convention internationale des droits de l'enfant (Art. 9 — séparation familiale). Ce n'est pas un argument moral : c'est une exposition au risque légal régional. De même, déployer 110 000 professionnels qualifiés dans des zones où 48% de la population est en insécurité alimentaire et où la densité médicale est de 3,66 professionnels pour 10 000 habitants (Nord-Ouest, PAHO 2025) sans garanties de sécurité minimales engage la responsabilité des États qui refusent les accords. La demande de réversibilité n'est pas une faveur demandée à Washington : c'est l'alternative à une déstabilisation régionale documentée impliquant des ressortissants de pays tiers. Sans cet accord, seuls les déportés forcés rentreront.Negotiation of a Haiti–US bilateral agreement guaranteeing return rights for professionals deployed in critical functions (health, education). Structural diplomatic argument: 50,000 minor American citizen children with at least one parent losing TPS status constitute a legal and diplomatic liability for the entire region — not just Haiti. Their separation from legal guardians or forced uprooting to Haiti creates a cross-border child rights crisis engaging the legal responsibility of states signatory to the International Convention on the Rights of the Child (Art. 9 — family separation). This is not a moral argument: it is regional legal risk exposure. Similarly, deploying 110,000 qualified professionals into zones where 48% of the population faces food insecurity and medical density is 3.66 professionals per 10,000 inhabitants (Northwest, PAHO 2025) without minimum security guarantees engages the responsibility of states that refuse the agreements. The reversibility demand is not a favor asked of Washington: it is the alternative to documented regional destabilization involving third-country nationals. Without this agreement, only forced deportees will return.Negosyasyon yon akò bilateral Ayiti–Etazini ki garanti dwa retou pou pwofesyonèl ki deplwaye nan fonksyon kritik. Agiman diplomatik estriktirèl : 50 000 timoun minè sitwayen ameriken ki gen omwen yon paran ki pèdi estati TPS konstitye yon responsabilite legal ak diplomatik pou tout rejyon an — pa sèlman Ayiti. Separasyon yo de gadyen legal yo oswa derasinman fòse yo nan Ayiti kreye yon kriz dwa timoun transfrontalyè ki angaje responsabilite legal Eta ki siyen CIDC (Art. 9). Sa pa yon agiman moral : se yon ekspozisyon risk legal rejyonal. San akò sa a, sèlman deporte fòse yo pral retounen.Negociación de un acuerdo bilateral Haití-EE.UU. que garantice los derechos de retorno a los profesionales desplegados en funciones críticas. Argumento diplomático estructural: 50.000 niños menores ciudadanos americanos con al menos un padre que pierde su estatus TPS constituyen una responsabilidad legal y diplomática para toda la región — no solo para Haití. Su separación de sus tutores legales o su desarraigo forzado a Haití crea una crisis de derechos del niño transfronteriza que compromete la responsabilidad jurídica de los Estados signatarios de la CIDC (Art. 9). No es un argumento moral: es una exposición al riesgo legal regional. Sin este acuerdo, solo los deportados forzados regresarán.Negociação de um acordo bilateral Haiti-EUA que garanta direitos de retorno aos profissionais implantados em funções críticas. Argumento diplomático estrutural: 50.000 crianças menores cidadãos americanos com pelo menos um progenitor a perder o estatuto TPS constituem uma responsabilidade legal e diplomática para toda a região — não apenas para o Haiti. A sua separação dos tutores legais ou o seu desenraizamento forçado para o Haiti cria uma crise de direitos da criança transfronteiriça que compromete a responsabilidade jurídica dos Estados signatários da CIDC (Art. 9). Não é um argumento moral: é uma exposição ao risco legal regional. Sem este acordo, apenas os deportados forçados regressarão.
Acteur : MHAVE + Ambassade Haïti Washington + OEA + CARICOM + Canada + France + Chili · CIDC Art. 9 · PAHO 2025 · AIC · Amendement v1.2Actor: MHAVE + Haiti Embassy Washington + OAS + CARICOM + Canada + France + Chile · CIDC Art. 9 · PAHO 2025 · AIC · Amendment v1.2Aktè : MHAVE + Ambassad Washington + OEA + CARICOM + Kanada + Lafrans + Chili · CIDC Art. 9 · PAHO 2025 · AIC · Amandman v1.2Actor: MHAVE + Embajada Washington + OEA + CARICOM + Canadá + Francia + Chile · CIDC Art. 9 · OPS 2025 · AIC · Enmienda v1.2Ator: MHAVE + Embaixada Washington + OEA + CARICOM + Canadá + França + Chile · CIDC Art. 9 · OPAS 2025 · AIC · Emenda v1.2
2.2b Options diplomatiques asymétriques · Alternatives à l'accord bilatéral WashingtonAsymmetric diplomatic options · Alternatives to the Washington bilateral agreementOpsyon diplomatik asimetrik · Altènativ akò bilateral WashingtonOpciones diplomáticas asimétricas · Alternativas al acuerdo bilateral con WashingtonOpções diplomáticas assimétricas · Alternativas ao acordo bilateral com Washington
L'accord bilatéral direct avec Washington reste l'objectif principal mais sa probabilité politique est faible dans le contexte post-Mullin v. Doe. Trois options asymétriques parallèles, activables sans vote du Congrès, doivent être poursuivies simultanément. Option A — Recadrage en sécurité sanitaire hémisphérique : ne pas présenter la réversibilité comme un droit d'immigration (terme toxique dans le contexte américain actuel) mais comme une initiative de sécurité sanitaire régionale. L'argument : si les 110 000 professionnels de santé TPS ne stabilisent pas le système haïtien, les vecteurs épidémiologiques documentés (choléra 2010-2019, tuberculose, malaria) atteignent la Floride du Sud en quelques semaines. Le Florida Department of Health a documenté ces liens. C'est un argument de sécurité nationale, pas d'immigration. Option B — Visas J-1 et H-1B comme repli administratif : le Département d'État américain peut accorder des dérogations J-1 pour des missions médicales en zones de crise par voie purement administrative — sans traité, sans vote du Congrès. Ce mécanisme a été utilisé après le séisme de 2010. Il ne garantit pas le retour permanent mais sécurise la présence légale pendant le déploiement critique. Option C — Accord trilatéral Canada/France : Ottawa et Paris, qui manquent structurellement de médecins formés, peuvent offrir des quotas de visas de travail garantis aux médecins haïtiens à condition d'un déploiement préalable de 12 à 24 mois en Haïti. Le Canada dispose d'un Programme des travailleurs de santé étrangers (IRCC) ; la France a des pénuries documentées dans les DOM-TOM et les zones rurales. Cet accord dilue le poids politique américain et crée une incitation concrète au déploiement volontaire indépendante de la décision de Washington.The direct bilateral agreement with Washington remains the primary objective but its political probability is low in the post-Mullin v. Doe context. Three asymmetric parallel options, activatable without Congressional vote, must be pursued simultaneously. Option A — Hemispheric health security reframing: do not present reversibility as an immigration right (toxic term in the current US context) but as a regional health security initiative. The argument: if the 110,000 TPS health professionals do not stabilize the Haitian system, documented epidemiological vectors (cholera 2010-2019, tuberculosis, malaria) reach South Florida within weeks. The Florida Department of Health has documented these links. This is a national security argument, not immigration. Option B — J-1 and H-1B visas as administrative fallback: the US State Department can grant J-1 waivers for medical missions in crisis zones by purely administrative means — no treaty, no Congressional vote. This mechanism was used after the 2010 earthquake. It does not guarantee permanent return but secures legal presence during critical deployment. Option C — Canada/France trilateral agreement: Ottawa and Paris, which structurally lack trained doctors, can offer guaranteed work visa quotas to Haitian doctors provided they first complete a 12 to 24-month crisis deployment in Haiti. Canada has a Foreign Health Worker Program (IRCC); France has documented shortages in the DOM-TOM and rural areas. This agreement dilutes US political weight and creates concrete voluntary deployment incentives independent of Washington's decision.Akò bilateral dirèk ak Washington rete objektif prensipal men probabilite politik li fèb nan kontèks post-Mullin v. Doe a. Twa opsyon asimetrik paralèl, aktivab san vòt Kongrè, dwe pouswivi simultaneman. Opsyon A — Rekadraj sekirite sante emisferik : pa prezante revèsibilite kòm yon dwa imigrasyon men kòm yon inisyativ sekirite sante rejyonal. Agiman : si 110 000 pwofesyonèl sante TPS yo pa stabilize sistèm ayisyen an, vektè epidemyolojik dokimante (kolera 2010-2019, tibèkiloz, malaria) rive Florid di Sid nan kèk semèn. Opsyon B — Viza J-1 ak H-1B kòm repli administratif : Depatman Eta ameriken an ka akòde derogasyon J-1 pou misyon medikal nan zòn kriz pa mwayen piman administratif — san trete, san vòt Kongrè. Opsyon C — Akò trilateral Kanada/Lafrans : Ottawa ak Pari ka ofri kota viza travay garanti pou doktè ayisyen ak kondisyon yon deplwaman kriz 12 a 24 mwa Ayiti anvan.El acuerdo bilateral directo con Washington sigue siendo el objetivo principal, pero su probabilidad política es baja en el contexto post-Mullin v. Doe. Tres opciones asimétricas paralelas, activables sin voto del Congreso, deben perseguirse simultáneamente. Opción A — Reencuadre en seguridad sanitaria hemisférica: no presentar la reversibilidad como un derecho de inmigración sino como una iniciativa de seguridad sanitaria regional. El argumento: los vectores epidemiológicos documentados (cólera 2010-2019, tuberculosis, malaria) alcanzan el sur de Florida en pocas semanas si los profesionales no estabilizan Haití. Opción B — Visas J-1 y H-1B como repliegue administrativo: el Departamento de Estado puede conceder exenciones J-1 por vía puramente administrativa — sin tratado, sin voto del Congreso. Opción C — Acuerdo trilateral Canadá/Francia: Ottawa y París, con escasez estructural de médicos, pueden ofrecer cuotas de visados de trabajo garantizados a médicos haitianos a condición de un despliegue previo de 12-24 meses en Haití.O acordo bilateral direto com Washington permanece o objetivo principal mas a sua probabilidade política é baixa no contexto pós-Mullin v. Doe. Três opções assimétricas paralelas, ativáveis sem voto do Congresso, devem ser prosseguidas simultaneamente. Opção A — Reencadramento em segurança sanitária hemisférica: não apresentar a reversibilidade como um direito de imigração mas como uma iniciativa de segurança sanitária regional. O argumento: os vetores epidemiológicos documentados (cólera 2010-2019, tuberculose, malária) atingem o sul da Flórida em poucas semanas. Opção B — Vistos J-1 e H-1B como alternativa administrativa: o Departamento de Estado pode conceder isenções J-1 por via puramente administrativa — sem tratado, sem voto do Congresso. Opção C — Acordo trilateral Canadá/França: Ottawa e Paris podem oferecer quotas de vistos de trabalho garantidos a médicos haitianos com a condição de uma implantação prévia de 12-24 meses no Haiti.
Florida Dept. of Health (liens épidémiologiques Haiti-FL) · IRCC Canada Programme Travailleurs Santé · France DREES pénuries médicales DOM-TOM · State Dept. J-1 Waiver Program · Amendement v1.3Florida Dept. of Health (Haiti-FL epidemiological links) · IRCC Canada Foreign Health Worker Program · France DREES medical shortages DOM-TOM · State Dept. J-1 Waiver Program · Amendment v1.3Florida Dept. of Health · IRCC Kanada · France DREES · State Dept. J-1 Waiver · Amandman v1.3Florida Dept. of Health · IRCC Canadá · Francia DREES · State Dept. J-1 Waiver · Enmienda v1.3Florida Dept. of Health · IRCC Canadá · França DREES · State Dept. J-1 Waiver · Emenda v1.3
2.3 Mécanisme de placement post-validationPost-validation placement mechanismMekanis plasman post-validasyonMecanismo de colocación post-validaciónMecanismo de colocação pós-validação
Le décret de reconnaissance accélérée des diplômes (Action 1.2) valide les compétences — mais la validation ne crée pas l'insertion économique. Mécanisme requis : (1) registre des postes vacants du secteur public haïtien — MSPP, MENFP, BRH — actualisé en temps réel ; (2) protocole de matching compétences validées / postes identifiés, traitement sous 15 jours ; (3) partenariats public-privé pour l'enseignement qualifié — universités haïtiennes, écoles secondaires rurales. Sans ce mécanisme, un professionnel dont le diplôme est validé mais qui n'a pas d'affectation dans les 30 jours suivant sa validation sera dans la même situation qu'à son arrivée — qualifié, sans emploi, sans revenu. C'est le chaînon qui transforme la validation en réintégration.Deklè rekonesans akselize diplome (Aksyon 1.2) valide konpetans — men validasyon an pa kreye entegrasyon ekonomik. Mekanis requis : (1) rejis pòs vakans sektè piblik ayisyen an — MSPP, MENFP, BRH — aktyalize an tan reyèl ; (2) pwotokòl matching konpetans valide / pòs idantifye, tretman anba 15 jou ; (3) patenarya piblik-prive pou ansèyman kalifye — inivèsite ayisyen, lekòl segondè riral. San mekanis sa a, yon pwofesyonèl ki diplome valide men ki pa gen afektasyon nan 30 jou apre validasyon li a pral nan menm sitiyasyon ak lè li te rive — kalifye, san travay, san revni.The accelerated diploma recognition decree (Action 1.2) validates skills — but validation does not create economic insertion. Required mechanism: (1) register of vacant positions in the Haitian public sector — MSPP, MENFP, BRH — updated in real time; (2) matching protocol for validated skills / identified positions, 15-day processing; (3) public-private partnerships for qualified teaching — Haitian universities, rural secondary schools. Without this mechanism, a professional whose diploma is validated but who has no assignment within 30 days of validation will be in the same situation as on arrival — qualified, unemployed, with no income. This is the link that transforms validation into reintegration.El decreto de reconocimiento acelerado de títulos (Acción 1.2) valida competencias — pero la validación no crea inserción económica. Mecanismo requerido: (1) registro de vacantes del sector público haitiano actualizado en tiempo real; (2) protocolo de matching competencias validadas / puestos identificados, tramitación en 15 días; (3) alianzas público-privadas para la enseñanza cualificada. Sin este mecanismo, un profesional con diploma validado pero sin asignación en los 30 días siguientes estará en la misma situación que al llegar — cualificado, desempleado, sin ingresos.O decreto de reconhecimento acelerado de diplomas (Ação 1.2) valida competências — mas a validação não cria inserção económica. Mecanismo requerido: (1) registo de vagas do setor público haitiano atualizado em tempo real; (2) protocolo de matching competências validadas / vagas identificadas, tratamento em 15 dias; (3) parcerias público-privadas para o ensino qualificado. Sem este mecanismo, um profissional com diploma validado mas sem afetação nos 30 dias seguintes estará na mesma situação da chegada — qualificado, desempregado, sem rendimentos.
Acteur : MSPP + MENFP + BRH + Universités haïtiennes publiques + ONPES (Observatoire national de l'emploi) · Amendement v1.1Actor: MSPP + MENFP + BRH + Public Haitian universities + ONPES (National employment observatory) · Amendment v1.1Aktè : MSPP + MENFP + BRH + Inivèsite piblik ayisyen yo + ONPES · Amandman v1.1Actor: MSPP + MENFP + BRH + Universidades públicas haitianas + ONPES · Enmienda v1.1Ator: MSPP + MENFP + BRH + Universidades públicas haitianas + ONPES · Emenda v1.1
2.4 Étude de capacité de réabsorption sectorielle non-sanitaire · Réponse à L7Non-healthcare sectoral reabsorption capacity study · Response to L7Etid kapasite reabsòpsyon sektoryèl ki pa sanitè · Repons a L7Estudio de capacidad de reabsorción sectorial no sanitaria · Respuesta a L7Estudo de capacidade de reabsorção setorial não sanitária · Resposta a L7
Trois instruments existants à assembler plutôt qu'un nouveau à créer. (1) Désagrégation par catégorie professionnelle (hôtellerie-restauration, logistique, agriculture, sécurité, commerce de détail) du module moyens de subsistance de l'enquête IOM DTM dès la prochaine ronde — le même instrument déjà cité pour les besoins des returnees internes. (2) Croisement avec l'Étude de référence sur l'économie informelle en Haïti (PNUD-ACP 2025), qui documente déjà la structure du marché informel par filière et par département. (3) Validation empirique par les acteurs sectoriels : Ministère du Commerce et de l'Industrie, Ministère du Tourisme, ADIH, chambres de commerce départementales. Pilotage : ONPES (déjà acteur de l'item 2.3) + IHSI. Délai : 90 jours pour un indice préliminaire d'absorption par secteur et par département — plus court que l'équivalent santé car fondé sur la recombinaison de données existantes, pas sur une collecte nouvelle. Indicateur proxy transitoire, à manier avec prudence en attendant l'indice : le taux de chômage national (14,9%, estimation modélisée OIT/Banque mondiale 2025) signale un contexte structurellement contraint, sans permettre de planification sectorielle fine.Three existing instruments to assemble rather than a new one to build. (1) Disaggregation by occupational category (hospitality, logistics, agriculture, security, retail) of the IOM DTM livelihoods module starting with the next round — the same instrument already cited for internal returnee needs. (2) Cross-referencing with the Baseline Study of the Informal Economy in Haiti (UNDP-ACP 2025), which already documents informal market structure by sector and department. (3) Empirical validation by sectoral actors: Ministry of Commerce and Industry, Ministry of Tourism, ADIH, departmental chambers of commerce. Lead: ONPES (already an actor in item 2.3) + IHSI. Timeline: 90 days for a preliminary absorption index by sector and department — shorter than the health equivalent because it recombines existing data rather than requiring new collection. Interim proxy indicator, to be used cautiously pending the index: the national unemployment rate (14.9%, modelled ILO/World Bank estimate, 2025) signals a structurally constrained context, without permitting fine-grained sectoral planning.Twa enstriman ki egziste deja pou asanble olye de yon nouvo pou konstwi. (1) Dezagregasyon pa kategori pwofesyonèl modil mwayen sibzistans ankèt IOM DTM la depi pwochen won an. (2) Kwaze ak Etid referans sou ekonomi enfòmèl an Ayiti (PNUD-ACP 2025). (3) Validasyon anpirik pa aktè sektoryèl yo. Pilotaj : ONPES + IHSI. Delè : 90 jou pou yon endis preliminè.Tres instrumentos existentes a ensamblar en vez de uno nuevo a crear. (1) Desagregación por categoría profesional del módulo de medios de vida de la encuesta OIM DTM desde la próxima ronda. (2) Cruce con el Estudio de referencia sobre la economía informal en Haití (PNUD-ACP 2025). (3) Validación empírica por actores sectoriales. Liderazgo: ONPES + IHSI. Plazo: 90 días para un índice preliminar. Indicador proxy transitorio: tasa de desempleo nacional (14,9%, OIT/Banco Mundial 2025).Três instrumentos existentes a montar em vez de um novo a criar. (1) Desagregação por categoria profissional do módulo de meios de subsistência do inquérito OIM DTM a partir da próxima ronda. (2) Cruzamento com o Estudo de referência sobre a economia informal no Haiti (PNUD-ACP 2025). (3) Validação empírica por atores setoriais. Liderança: ONPES + IHSI. Prazo: 90 dias para um índice preliminar. Indicador proxy transitório: taxa de desemprego nacional (14,9%, OIT/Banco Mundial 2025).
Acteur : ONPES + IHSI + Ministère du Commerce et de l'Industrie + Ministère du Tourisme + ADIH + IOM DTM · PNUD Baseline Informal Economy Haiti 2025 · OIT/Banque mondiale 2025 · Amendement v1.4Actor: ONPES + IHSI + Ministry of Commerce and Industry + Ministry of Tourism + ADIH + IOM DTM · UNDP Baseline Informal Economy Haiti 2025 · ILO/World Bank 2025 · Amendment v1.4Aktè : ONPES + IHSI + Ministè Komès + Ministè Tourism + ADIH + IOM DTM · Amandman v1.4Actor: ONPES + IHSI + Ministerio de Comercio e Industria + Ministerio de Turismo + ADIH + OIM DTM · Enmienda v1.4Ator: ONPES + IHSI + Ministério do Comércio e Indústria + Ministério do Turismo + ADIH + OIM DTM · Emenda v1.4
2.5 Levier juridique H.R. 1689 · Droits constitutionnels des 50 000 enfants américainsH.R. 1689 legal leverage · Constitutional rights of the 50,000 American childrenLevye legal H.R. 1689 · Dwa konstitisyonèl 50 000 timoun ameriken yoPalanca jurídica H.R. 1689 · Derechos constitucionales de los 50.000 niños americanosAlavanca jurídica H.R. 1689 · Direitos constitucionais das 50.000 crianças americanas
H.R. 1689 (extension TPS Haïti jusqu'en 2029) a déjà été adopté à la Chambre le 17 avril 2026 (224-204, discharge petition Pressley/Gillen/Lawler) — ce n'est donc plus un texte à faire adopter, mais un texte bloqué au Sénat, où une version compagnon a été déposée en juin 2026 (Markey, Blunt Rochester, Schumer +16), face à une menace de veto de la Maison Blanche. Le seuil requis est de 60 voix au Sénat et, en cas de veto, 67/290 pour un dépassement — hors de portée dans la configuration actuelle. La diaspora ne doit donc pas financer une campagne de sensibilisation générale, mais cibler spécifiquement les sénateurs indécis nécessaires pour atteindre 60 voix. Volet complémentaire, distinct de l'arrêt Mullin v. Doe : cet arrêt statue sur les droits des titulaires TPS eux-mêmes (recours en égale protection jugé peu probable) — il ne préjuge pas d'un recours fondé sur les droits constitutionnels propres des 50 000 enfants mineurs citoyens américains (protection contre la séparation familiale, clause de due process), une théorie juridique distincte et non encore testée devant les tribunaux. Financer ce recours spécifique, plutôt qu'une contestation générale de la terminaison TPS, reste une voie ouverte.H.R. 1689 (Haiti TPS extension through 2029) already passed the House on April 17, 2026 (224-204, Pressley/Gillen/Lawler discharge petition) — it is therefore no longer a bill to get passed, but a bill stalled in the Senate, where a companion version was introduced in June 2026 (Markey, Blunt Rochester, Schumer +16), facing a White House veto threat. The required threshold is 60 Senate votes and, in case of veto, 67/290 to override — out of reach in the current configuration. The diaspora should therefore not fund a general awareness campaign, but specifically target the undecided senators needed to reach 60 votes. Complementary strand, distinct from the Mullin v. Doe ruling: that ruling addresses the rights of TPS holders themselves (equal protection claim deemed unlikely to succeed) — it does not prejudge a claim based on the 50,000 minor American citizen children's own constitutional rights (protection against family separation, due process clause), a distinct legal theory not yet tested in court. Funding this specific claim, rather than a general challenge to TPS termination, remains an open path.H.R. 1689 (ekstansyon TPS Ayiti jiska 2029) deja pase nan Chanm Reprezantan yo 17 avril 2026 (224-204) — se pa yon lwa pou fè pase ankò, men yon lwa bloke nan Sena a, ki fè fas ak menas veto Kazblanch la. Sèy requis se 60 vòt Sena.H.R. 1689 (extensión TPS Haití hasta 2029) ya fue aprobado en la Cámara el 17 de abril de 2026 (224-204) — ya no es un texto por aprobar, sino un texto bloqueado en el Senado, enfrentando una amenaza de veto de la Casa Blanca. El umbral requerido es de 60 votos en el Senado.H.R. 1689 (extensão TPS Haiti até 2029) já foi aprovado na Câmara em 17 de abril de 2026 (224-204) — já não é um texto por aprovar, mas um texto bloqueado no Senado, enfrentando uma ameaça de veto da Casa Branca. O limiar necessário é de 60 votos no Senado.
Sources : Congress.gov H.R. 1689 · Vote Chambre 17 avril 2026 (224-204) · Mullin v. Doe, 609 U.S. ___ (2026) · Amendement v1.6Sources: Congress.gov H.R. 1689 · House vote April 17, 2026 (224-204) · Mullin v. Doe, 609 U.S. ___ (2026) · Amendment v1.6Sous : Congress.gov H.R. 1689 · Amandman v1.6Fuentes: Congress.gov H.R. 1689 · Enmienda v1.6Fontes: Congress.gov H.R. 1689 · Emenda v1.6
3
Capitalisation · An 1 à An 3Kapitalizasyon · An 1 a An 3Capitalization · Year 1 to Year 3Capitalización · Año 1 a Año 3Capitalização · Ano 1 a Ano 3
Cloud intellectuel · 550 000 heures/semaine · représentation politique formelleIntellectual cloud · 550,000 hours/week · formal political representationNwaj entelektyèl · 550 000 è/semèn · reprezantasyon politik fòmèlNube intelectual · 550.000 horas/semana · representación política formalNuvem intelectual · 550.000 horas/semana · representação política formal
An 1 – An 3
3.1 Cloud intellectuel transnational — 5h/semaine × 110 000Transnational intellectual cloud — 5h/week × 110,000Nwaj entelektyèl transnasyonal — 5è/semèn × 110 000Nube intelectual transnacional — 5h/semana × 110.000Nuvem intelectual transnacional — 5h/semana × 110.000
Pour les ~110 000 professionnels de santé TPS qui n'ont pas physiquement retourné : mécanisme de contribution à distance — supervision diagnostics via télémédecine, mentorat étudiants en médecine haïtiens, révision protocoles cliniques. 5 heures par semaine = 550 000 heures/semaine de capacité médicale transnationale, soit l'équivalent de 110 000 consultations hebdomadaires.For ~110,000 TPS health professionals who have not physically returned: remote contribution mechanism — diagnostic supervision via telemedicine, mentoring Haitian medical students, reviewing clinical protocols. 5 hours per week = 550,000 hours/week of transnational medical capacity, equivalent to 110,000 weekly consultations.Pou ~110 000 pwofesyonèl sante TPS ki pa retounen fizikman : mekanis kontribisyon a distans — sipèvizyon dyagnostik via telemedsin, mantorat etidyan medsin ayisyen, revizyon pwotokòl klinik. 5 è pa semèn = 550 000 è/semèn kapasite medikal transnasyonal, ekilvalans 110 000 konsiltasyon ebdomadè.Para los ~110.000 profesionales de salud TPS que no han retornado físicamente: mecanismo de contribución a distancia — supervisión diagnóstica via telemedicina, mentoría estudiantes de medicina haitianos, revisión de protocolos clínicos. 5 horas por semana = 550.000 horas/semana de capacidad médica transnacional.Para os ~110.000 profissionais de saúde TPS que não regressaram fisicamente: mecanismo de contribuição à distância — supervisão diagnóstica via telemedicina, mentoria estudantes de medicina haitianos, revisão protocolos clínicos. 5 horas por semana = 550.000 horas/semana de capacidade médica transnacional.
Lien avec C2035-CAP-001 (en production)Link to C2035-CAP-001 (in production)Lyen ak C2035-CAP-001 (an pwodiksyon)Enlace con C2035-CAP-001 (en producción)Ligação com C2035-CAP-001 (em produção)
3.2 Représentation politique formelle comme outil de gestion de criseFormal political representation as crisis management toolReprezantasyon politik fòmèl kòm zouti jesyon krizRepresentación política formal como herramienta de gestión de crisisRepresentação política formal como ferramenta de gestão de crise
La crise TPS démontre empiriquement ce que la Charte Collectif 2035 argumente théoriquement : une communauté transnationale sans représentation politique formelle est incapable de négocier collectivement les termes de sa réintégration. Activer la Charte d'inclusion formelle n'est plus un argument de droits civiques — c'est une nécessité de gestion de crise documentée.The TPS crisis empirically demonstrates what the Collectif 2035 Charter argues theoretically: a transnational community without formal political representation is incapable of collectively negotiating the terms of its reintegration. Activating the Formal Inclusion Charter is no longer a civic rights argument — it is a documented crisis management necessity.Kriz TPS la demontre anpirikman sa Charte Kolektif 2035 la agiman teyorikman : yon kominote transnasyonal san reprezantasyon politik fòmèl enkab pou negosye kolektivman tèm reentegrasyon li a. Aktive Charte inklizyon fòmèl pa ankò yon agiman dwa sivik — se yon nesesite jesyon kriz dokimante.La crisis TPS demuestra empíricamente lo que la Carta Collectif 2035 argumenta teóricamente: una comunidad transnacional sin representación política formal es incapaz de negociar colectivamente los términos de su reintegración.A crise TPS demonstra empiricamente o que a Carta Collectif 2035 argumenta teoricamente: uma comunidade transnacional sem representação política formal é incapaz de negociar coletivamente os termos da sua reintegração.
Lien : C2035-HDE Charte d'inclusion formelle · Corpus plaidoyer 2026Link: C2035-HDE Formal Inclusion Charter · 2026 advocacy corpusLyen : C2035-HDE Charte inklizyon fòmèl · Kou plaidoyer 2026Enlace: C2035-HDE Carta de Inclusión Formal · Corpus de abogacía 2026Ligação: C2035-HDE Carta de Inclusão Formal · Corpus de advocacia 2026
Matrice des responsabilités · Qui fait quoi · Dans quelle fenêtreMatris responsabilite · Ki moun ki fè sa · Nan ki fenètResponsibility matrix · Who does what · In which windowMatriz de responsabilidades · Quién hace qué · En qué ventanaMatriz de responsabilidades · Quem faz o quê · Em que janela

Aucun acteur unique ne peut porter ce protocole seul — chacun a sa fenêtre propreOkenn aktè inik pa ka pote pwotokòl sa a poukont li — chak moun gen pwòp fenèt liNo single actor can carry this protocol alone — each has their own windowNingún actor único puede cargar con este protocolo solo — cada uno tiene su propia ventanaNenhum ator único pode carregar este protocolo sozinho — cada um tem a sua própria janela

État haïtienEta AyisyenHaitian StateEstado haitianoEstado haitiano
  • Désigner un coordonnateur national TPS dans les 7 joursDesignate a national TPS coordinator within 7 daysDezigne yon kowòdinatè nasyonal TPS nan 7 jouDesignar un coordinador nacional TPS en 7 díasDesignar um coordenador nacional TPS em 7 dias
  • Activer le registre consulaire volontaire dans les 15 joursActivate voluntary consular registry within 15 daysAktive rejis konsila volontè nan 15 jouActivar el registro consular voluntario en 15 díasAtivar registo consular voluntário em 15 dias
  • Décret urgence reconnaissance diplômes — procédure 60 jours maxEmergency decree diploma recognition — 60-day max procedureDeklè ijans rekonesans diplome — pwosedi 60 jou maksDecreto urgencia reconocimiento títulos — procedimiento 60 días máx.Decreto urgência reconhecimento diplomas — procedimento 60 dias máx.
  • Demande formelle OCHA activation d'urgence flux TPSFormal OCHA request for emergency TPS flow activationDemann fòmèl OCHA aktivasyon ijans flu TPSSolicitud formal OCHA activación de emergencia flujo TPSPedido formal OCHA ativação de emergência fluxo TPS
IOM · OCHA · PAHO
  • Extension BRC à capacité 1 000 arrivées/jour minimumBRC extension to minimum 1,000 arrivals/day capacityEkstansyon BRC nan kapasite 1 000 arive/jou minimòmExtensión BRC a capacidad mínima 1.000 llegadas/díaExtensão BRC para capacidade mínima 1.000 chegadas/dia
  • Mise à jour plan humanitaire pour intégrer scénario TPSUpdate humanitarian plan to integrate TPS scenarioMiz ajou plan imanitè pou entegre senawo TPSActualización plan humanitario para integrar escenario TPSAtualização plano humanitário para integrar cenário TPS
  • Déploiement étude panel reintégration IOM/UCLA sur profil TPS spécifiqueDeployment of IOM/UCLA panel reintegration study on specific TPS profileDeplwaman etid panel reentegrasyon IOM/UCLA sou pwofil TPS espesifikDespliegue estudio panel reintegración IOM/UCLA sobre perfil TPS específicoImplantação estudo de painel reintegração IOM/UCLA sobre perfil TPS específico
Diaspora organiséeDyaspora òganizeOrganized diasporaDiáspora organizadaDiáspora organizada
  • Cartographie autonome des compétences TPS avant terminaisonAutonomous TPS skills mapping before terminationKartografi otonom konpetans TPS anvan terminasyonMapeo autónomo competencias TPS antes de la terminaciónMapeamento autónomo competências TPS antes da terminação
  • Fonds d'urgence diaspora — trust sécurisé BID · collecte massive FL/NY/MA → véhicule BID/MIF → distribution IOM vers les 10 communes prioritaires · objectif 30–60 jours de micro-liquidité communautaire · mécanisme activable en 30 jours sur infrastructure BID existanteDiaspora emergency fund — BID secured trust · mass collection FL/NY/MA → BID/MIF vehicle → IOM distribution to 10 priority municipalities · goal: 30-60 days of community micro-liquidity · mechanism activatable in 30 days on existing BID infrastructureFon ijans dyaspora — trust BID sekirize · koleksyon masiv FL/NY/MA → véhikil BID/MIF → distribisyon IOM nan 10 minisipalite priyoritè yo · objektif : 30–60 jou mikro-likidite kominotè · mekanis aktivab nan 30 jou sou enfrastrikti BID ki egziste dejaFondo emergencia diáspora — trust asegurado BID · recaudación masiva FL/NY/MA → vehículo BID/MIF → distribución OIM en las 10 municipios prioritarios · objetivo: 30-60 días de micro-liquidez comunitaria · mecanismo activable en 30 días sobre infraestructura BID existenteFundo emergência diáspora — trust garantido BID · recolha massiva FL/NY/MA → veículo BID/MIF → distribuição OIM nos 10 municípios prioritários · objetivo: 30-60 dias de micro-liquidez comunitária · mecanismo ativável em 30 dias sobre infraestrutura BID existente
  • Pression politique sur H.R. 1689 Pressley (extension TPS Haïti 2029)Political pressure on H.R. 1689 Pressley (Haitian TPS extension 2029)Presyon politik sou H.R. 1689 Pressley (ekstansyon TPS Ayiti 2029)Presión política sobre H.R. 1689 Pressley (extensión TPS Haití 2029)Pressão política sobre H.R. 1689 Pressley (extensão TPS Haiti 2029)
Partenaires bilatérauxPatnè bilateralBilateral partnersSocios bilateralesParceiros bilaterais
  • Canada · France · Chili : alternatives d'accueil temporaire pour profils qualifiésCanada · France · Chile: temporary reception alternatives for skilled profilesKanada · Lafrans · Chili : altènativ akèy tanporè pou pwofil kalifyeCanadá · Francia · Chile: alternativas acogida temporal para perfiles cualificadosCanadá · França · Chile: alternativas receção temporária para perfis qualificados
  • OEA · CARICOM : pression diplomatique pour accord bilatéral réversibilitéOAS · CARICOM: diplomatic pressure for bilateral reversibility agreementOEA · CARICOM : presyon diplomatik pou akò bilateral revèsibiliteOEA · CARICOM: presión diplomática para acuerdo bilateral reversibilidadOEA · CARICOM: pressão diplomática para acordo bilateral reversibilidade
  • BM · BID : activation ligne de crédit d'urgence réintégrationWB · IDB: activation of emergency reintegration credit lineBM · BID : aktivasyon liy kredi ijans reentegrasyonBM · BID: activación línea de crédito emergencia reintegraciónBM · BID: ativação linha de crédito emergência reintegração
Angles morts · Ce que ce protocole ne couvre pas encoreAng mò · Sa pwotokòl sa a pa kouvri ankòBlind spots · What this protocol does not yet coverPuntos ciegos · Lo que este protocolo aún no cubrePontos cegos · O que este protocolo ainda não cobre
L7
Aucune étude de capacité de réabsorption pour les profils non-sanitaires — traité par l'action 2.4Pa gen etid kapasite reabsòpsyon pou pwofil ki pa sanitè — trete pa aksyon 2.4No reabsorption capacity study for non-healthcare profiles — addressed by action 2.4Ningún estudio de capacidad de reabsorción para perfiles no sanitarios — abordado por la acción 2.4Nenhum estudo de capacidade de reabsorção para perfis não sanitários — abordado pela ação 2.4

Contrairement au secteur santé — où la densité médicale par département (PAHO 2025) et les mécanismes de reconnaissance (NCLEX, boards) sont documentés — aucune institution consultée (MPI, IOM, FWD.us) n'avait étudié la capacité du marché du travail haïtien à réabsorber les ~123 000 titulaires TPS des secteurs hôtellerie-restauration, logistique, agriculture, sécurité ou commerce de détail. C'était un vide de recherche réel, non un choix éditorial. L'action 2.4 (Phase 2, ci-dessus) propose désormais une méthodologie concrète — recombinaison de trois instruments existants (IOM DTM, PNUD baseline économie informelle, ONPES/IHSI), délai 90 jours — pour produire l'indice manquant sans attendre une collecte de terrain nouvelle. Cette lacune reste ouverte jusqu'à la publication effective de l'indice.Kontrèman ak sektè sante a, okenn enstitisyon konsilte pa t etidye kapasite reabsòpsyon pou lòt sektè yo. Aksyon 2.4 pwopoze kounye a yon metodoloji konkrè — delè 90 jou. Vid sa a rete ouvè jiskaske endis la pibliye.Unlike the healthcare sector — where medical density by department (PAHO 2025) and recognition mechanisms (NCLEX, boards) are documented — no institution consulted (MPI, IOM, FWD.us) had studied the Haitian labor market's capacity to reabsorb the ~123,000 TPS holders in hospitality, logistics, agriculture, security, or retail. This was a genuine research gap, not an editorial choice. Action 2.4 (Phase 2, above) now proposes a concrete methodology — recombining three existing instruments (IOM DTM, UNDP informal economy baseline, ONPES/IHSI), 90-day timeline — to produce the missing index without waiting for new field collection. This gap remains open until the index is actually published.A diferencia del sector salud, ninguna institución consultada había estudiado la capacidad de reabsorción para los otros sectores. La acción 2.4 propone ahora una metodología concreta — plazo de 90 días. Esta laguna permanece abierta hasta la publicación efectiva del índice.Ao contrário do setor da saúde, nenhuma instituição consultada tinha estudado a capacidade de reabsorção para os outros setores. A ação 2.4 propõe agora uma metodologia concreta — prazo de 90 dias. Esta lacuna permanece aberta até à publicação efetiva do índice.

Lacune documentée · Méthodologie de fermeture proposée (action 2.4) · Amendement v1.4Documented gap · Closure methodology proposed (action 2.4) · Amendment v1.4Defizyans dokimante · Metodoloji fèmti pwopoze (aksyon 2.4) · Amandman v1.4Laguna documentada · Metodología de cierre propuesta (acción 2.4) · Enmienda v1.4Lacuna documentada · Metodologia de fecho proposta (ação 2.4) · Emenda v1.4
L8
Construction : secteur documenté mais non quantifié, chaîne de licence ignorée — traité par l'action 1.3Konstriksyon : sektè dokimante men pa kantifye — trete pa aksyon 1.3Construction: documented but unquantified sector, licensing chain ignored — addressed by action 1.3Construcción: sector documentado pero no cuantificado, cadena de licencias ignorada — abordado por la acción 1.3Construção: setor documentado mas não quantificado, cadeia de licenciamento ignorada — abordado pela ação 1.3

La construction est nommée comme secteur majeur d'emploi TPS haïtien par trois sources indépendantes (coalition Palm Beach/CBS12 juil. 2026, Boston Globe Massachusetts juin 2026, American Immigration Council 2017 — ce dernier avec un chiffre agrégé de plus de 50 000 travailleurs non désagrégé par nationalité), mais absente de la ventilation occupationnelle FWD.us/ACS 2024 utilisée pour le reste du profil sectoriel — aucun effectif Haïti-spécifique n'a donc pu être cité. Plus grave : contrairement à l'hôtellerie ou la logistique, les métiers de la construction (électriciens, plombiers, spécialistes CVC, maçons, menuisiers) sont réglementés aux États-Unis par des licences d'État avec examen et assurance obligatoire — une structure de crédentialisation directement comparable au NCLEX ou aux boards médicaux. Le corpus avait construit un mécanisme de reconnaissance accéléré uniquement pour la santé (Action 1.2), en ignorant une filière au moins aussi qualifiée et réglementée. L'action 1.3 étend ce mécanisme.Konstriksyon nonmen kòm sektè majè pa twa sous endepandan, men absan nan ventilasyon FWD.us. Pi grav ankò : metye konstriksyon yo reglemante pa lisans Eta ak egzamen ak asirans obligatwa. Aksyon 1.3 ekstansyon mekanis sa a.Construction is named as a major Haitian TPS employment sector by three independent sources (Palm Beach coalition/CBS12 Jul. 2026, Boston Globe Massachusetts Jun. 2026, American Immigration Council 2017 — the latter with an aggregated figure of over 50,000 workers not disaggregated by nationality), but is absent from the FWD.us/ACS 2024 occupational breakdown used for the rest of the sector profile — no Haiti-specific headcount could therefore be cited. More seriously: unlike hospitality or logistics, construction trades (electricians, plumbers, HVAC specialists, masons, carpenters) are regulated in the US through state licenses with examination and mandatory insurance — a credentialing structure directly comparable to NCLEX or medical boards. The corpus had built an accelerated recognition mechanism only for health (Action 1.2), overlooking a field at least as regulated and skilled. Action 1.3 extends this mechanism.La construcción es nombrada como sector mayor de empleo TPS haitiano por tres fuentes independientes, pero está ausente del desglose FWD.us. Más grave: los oficios de la construcción están regulados por licencias estatales con examen y seguro obligatorio. La acción 1.3 extiende este mecanismo.A construção é nomeada como setor maior de emprego TPS haitiano por três fontes independentes, mas está ausente da repartição FWD.us. Mais grave: os ofícios da construção são regulamentados por licenças estaduais com exame e seguro obrigatório. A ação 1.3 estende este mecanismo.

CBS12/Palm Beach Juil. 2026 · Boston Globe Juin 2026 · AIC 2017 (chiffre agrégé) · Mécanisme de fermeture proposé (action 1.3) · Amendement v1.5CBS12/Palm Beach Jul. 2026 · Boston Globe Jun. 2026 · AIC 2017 (aggregated figure) · Closure mechanism proposed (action 1.3) · Amendment v1.5CBS12 Jiyè 2026 · Boston Globe Jen 2026 · AIC 2017 · Amandman v1.5CBS12 Jul. 2026 · Boston Globe Jun. 2026 · AIC 2017 · Enmienda v1.5CBS12 Jul. 2026 · Boston Globe Jun. 2026 · AIC 2017 · Emenda v1.5
Collectif 2035 · Demande formelle aux instances décisionnelles · Juillet 2026Kolektif 2035 · Demann fòmèl pou enstans desizyon yo · Jiyè 2026Collectif 2035 · Formal demand to decision-making bodies · July 2026Collectif 2035 · Demanda formal a las instancias decisorias · Julio 2026Collectif 2035 · Pedido formal às instâncias decisórias · Julho 2026

Six actions à activer avant la terminaison effective du TPS haïtienSis aksyon pou aktive anvan terminasyon efektif TPS ayisyen anSix actions to activate before the effective termination of Haitian TPSSeis acciones a activar antes de la terminación efectiva del TPS haitianoSeis ações a ativar antes da terminação efetiva do TPS haitiano

  1. Désignation immédiate d'un coordonnateur national TPS placé sous l'autorité directe du Premier ministre, avec mandat de produire un plan de contingence dans les 30 jours.Dezignasyon imedya yon kowòdinatè nasyonal TPS anba otorite dirèk Premye minis la, ak manda pou pwodui yon plan kontenjans nan 30 jou.Immediate designation of a national TPS coordinator under direct Prime Ministerial authority, with a mandate to produce a contingency plan within 30 days.Designación inmediata de un coordinador nacional TPS bajo autoridad directa del Primer Ministro, con mandato de producir un plan de contingencia en 30 días.Designação imediata de coordenador nacional TPS sob autoridade direta do Primeiro-Ministro, com mandato para produzir plano de contingência em 30 dias.
  2. Lancement immédiat d'un registre volontaire des titulaires TPS via les postes consulaires haïtiens aux États-Unis — collecte obligatoire : compétences professionnelles, certifications, préférences de retour.Lansmaneman imedya yon rejis volontè titilè TPS via pòs konsila ayisyen Etazini — koleksyon obligatwa : konpetans pwofesyonèl, sètifikasyon, preferans retou.Immediate launch of a voluntary registry of TPS holders via Haitian consular posts in the United States — mandatory collection: professional skills, certifications, return preferences.Lanzamiento inmediato de un registro voluntario de titulares TPS mediante consulados haitianos en EE.UU. — recogida obligatoria: competencias profesionales, certificaciones, preferencias de retorno.Lançamento imediato de registo voluntário de titulares TPS via postos consulares haitianos nos EUA — recolha obrigatória: competências profissionais, certificações, preferências de regresso.
  3. Décret d'urgence sur la reconnaissance accélérée des diplômes et certifications américaines — délai de traitement maximum 60 jours — avec équivalences automatiques NCLEX (infirmiers) et boards américains (médecins). Sans ce décret, aucun déploiement sanitaire volontaire n'est juridiquement possible.Deklè ijans sou rekonesans akselize diplome ak sètifikasyon ameriken yo — delè tretman maksimòm 60 jou — ak ekilvalans otomatik NCLEX (enfimyè) ak bòd ameriken (doktè). San deklè sa a, okenn deplwaman sante volontè pa legalman posib.Emergency decree on accelerated recognition of American diplomas and certifications — maximum processing delay of 60 days — with automatic NCLEX (nurses) and US board (doctors) equivalencies. Without this decree, no voluntary health deployment is legally possible.Decreto de urgencia sobre reconocimiento acelerado de diplomas y certificaciones americanas — plazo máximo 60 días — con equivalencias automáticas NCLEX y boards americanos. Sin este decreto, ningún despliegue sanitario voluntario es legalmente posible.Decreto de urgência sobre reconhecimento acelerado de diplomas e certificações americanas — prazo máximo 60 dias — com equivalências automáticas NCLEX e boards americanos. Sem este decreto, nenhuma implantação de saúde voluntária é legalmente possível.
  4. Extension et renforcement immédiat des quatre Border Resource Centres IOM à capacité 1 000 arrivées/jour minimum, avec dispersion obligatoire vers les départements Nord, Artibonite et Centre — interdiction de concentration à Port-au-Prince.Ekstansyon ak ranfòsman imedya kat Border Resource Centres IOM nan kapasite 1 000 arive/jou minimòm, ak dispersyon obligatwa nan depatman Nò, Atibonit ak Sant — entèdiksyon konsantrasyon Port-au-Prince.Immediate extension and reinforcement of the four IOM Border Resource Centres to 1,000 arrivals/day minimum, with mandatory dispersal toward Northern, Artibonite and Central departments — ban on concentration in Port-au-Prince.Extensión y refuerzo inmediato de los cuatro Border Resource Centres de OIM a capacidad mínima 1.000 llegadas/día, con dispersión obligatoria hacia departamentos Norte, Artibonite y Centro — prohibición de concentración en Puerto Príncipe.Extensão e reforço imediato dos quatro Border Resource Centres da OIM para capacidade mínima 1.000 chegadas/dia, com dispersão obrigatória para departamentos Norte, Artibonit e Centro — proibição de concentração em Port-au-Prince.
  5. Demande formelle à l'OEA et à la CARICOM de négocier avec Washington un accord bilatéral de réversibilité garantissant les droits de retour aux États-Unis pour les soignants haïtiens déployés dans des fonctions critiques. Argument de liability régionale : refuser cet accord revient à rendre la communauté internationale co-responsable de la séparation de 50 000 enfants mineurs citoyens américains de leurs tuteurs légaux — une crise transfrontalière de droits de l'enfant qui engage les obligations légales des États signataires de la CIDC. L'absence d'accord de réversibilité n'est pas une position neutre : c'est une décision active de laisser se produire une déstabilisation régionale documentée impliquant des ressortissants de pays tiers. Amendement v1.2.Demann fòmèl nan OEA ak CARICOM pou negosye ak Washington yon akò bilateral revèsibilite k'ap garanti dwa retou Etazini pou pwofesyonèl sante ayisyen deplwaye Ayiti nan fonksyon kritik. San akò sa a, retou volontè kalifye yo enposib.Formal demand to the OAS and CARICOM to negotiate with Washington a bilateral reversibility agreement guaranteeing US return rights for Haitian health workers deployed in Haiti in critical functions. Without this agreement, voluntary return of skilled workers is impossible.Demanda formal a la OEA y CARICOM de negociar con Washington un acuerdo bilateral de reversibilidad que garantice los derechos de retorno a EE.UU. para sanitarios haitianos desplegados en Haití en funciones críticas. Sin este acuerdo, el retorno voluntario de los cualificados es imposible.Pedido formal à OEA e CARICOM para negociar com Washington um acordo bilateral de reversibilidade que garanta direitos de retorno aos EUA para profissionais de saúde haitianos implantados no Haiti em funções críticas. Sem este acordo, o retorno voluntário dos qualificados é impossível.
  6. Deux instruments complémentaires à activer simultanément, sur des horizons temporels distincts. Outil immédiat (0–90 jours) — Recours constitutionnels pour les enfants américains : la diaspora organisée finance des recours juridiques fondés sur les droits constitutionnels des 50 000 enfants citoyens américains menacés de séparation familiale ou de déracinement. Ces recours ciblent spécifiquement le Congrès américain pour forcer l'extension H.R. 1689 (Pressley) et bloquer les déportations par voie judiciaire. Ce levier est opérationnel en 30 jours — il utilise le système légal américain pour protéger des ressortissants américains. Outil structurel (12–36 mois) — Charte d'inclusion formelle : la crise TPS démontre empiriquement que l'absence de représentation politique formelle est une vulnérabilité institutionnelle de premier rang. La Charte n'est pas un instrument de réponse d'urgence — c'est l'architecture de gouvernance qui rend les crises futures négociables collectivement. Les deux instruments sont complémentaires et non substituables : les recours constitutionnels gagnent du temps, la Charte change la structure. Amendement v1.3.Aktivasyon Charte inklizyon fòmèl Ayisyen Deyò kòm zouti negosyasyon kolektif pou jesyon kriz sa a. Kriz TPS la demontre anpirikman ke absans reprezantasyon politik fòmèl se yon vilnerabilite enstitisyonèl premye rang — pa ankò yon agiman dwa sivik, se yon enpèratif gouvènans kriz.Activation of the Formal Inclusion Charter for Haitians Abroad as a collective negotiation tool for managing this crisis. The TPS crisis empirically demonstrates that the absence of formal political representation is a first-rank institutional vulnerability — this is no longer a civic rights argument, it is a crisis governance imperative.Activación de la Carta de Inclusión Formal de los Haitianos del Exterior como herramienta de negociación colectiva para gestionar esta crisis. La crisis TPS demuestra empíricamente que la ausencia de representación política formal es una vulnerabilidad institucional de primer rango — ya no es un argumento de derechos cívicos, es un imperativo de gobernanza de crisis.Ativação da Carta de Inclusão Formal dos Haitianos no Exterior como ferramenta de negociação coletiva para gerir esta crise. A crise TPS demonstra empiricamente que a ausência de representação política formal é uma vulnerabilidade institucional de primeiro grau — já não é um argumento de direitos cívicos, é um imperativo de governança de crise.